تذكرة النساء تأليف قاضى ملا محمد صديق آخوندزادهء هروى در 1327 ه ق
در تراجم يكصد و چهل نفر شاعرهء تازى و فارسى است از قديم و جديد . مؤلف آثار هرات در ترجمهء صاحب تذكره و توصيف كتاب او چنين نگاشته است : « يكى از علماى معروف و فضلاى محقق اين سرزمين جناب قاضى ملا محمد صديق خان است كه در تاريخ علماى عصر اخير هرات اولين موقع را احراز مىنمايند .
علمى همچون بحر مواج ، هوشى مانند برق سريع ، طبعى باصطلاح شعرا بسان سپهر بلند ، خطى بگفتهء ارباب عشق چون ريحان نو خطان دلكش همه از مزاياى حقيقى اين پيرمرد محترم است كه با اخلاق نجيب و فطرت بىتكلف او ممزوج شده وجود يك همچو نابغهء علمى را تشكيل مىدهد .
قاضى صاحب اكثر حصص عمر خود را در كابل گذرانيده و درين وقت به هرات كه وطن اصلىشانست بوظيفهء قضاى شرعيهء مرافعه و رياست انجمن ادبى هرات اشتغال دارند .
آثار علميشان پراگنده است مگر تذكرهء نسوان كه از ( 140 نفر ) شاعرهء تازى و فارسى ذكر مىكند و تا هنوز طبع نشده .
اين كتاب براى دانستن احوال شاعرات اسلامى بهترين تذكرهايست كه تا اكنون به اين استناد و صحت تذكرهيى جمع نگرديده .
بقيهء آثار نظمى و نثرى قاضى صاحب همه به صورت پريشانى در هرجا و بدست هركس افتاده و خودشان هم از كثرت مشاغل بجمع و تدوين آن موفق نيامدهاند .
قاضى صاحب در نوشتن نظم و نثر هر دو بسليقهء بيدلى رفته در نظم تشبيهات مرموز ، تلميحات متلون ، خيالبنديهاى مغلقى دارد .
در نثر نيز بيشتر به پيرايش كلمات و سجع فقرات مايل بوده در هر جمله اگر دو فارسى نويسند بايد چار كلمه عربى درج نمايند ، و در هر نوشته اگر دو جمله فارسى