تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تذكرة المعاصرين ( فارسي ) — صفحة 276

مساهمون:

ص٢٧٦
كمالات بهرهء وافى برده و بادهء معنى از دست ساقى دانش خورده طبعش نهايت نزاكت دارد . در فهرست كتابخانهء سپهسالار با استناد به بيت زير ، تخلّص وى عشق ذكر شده است :
زادهء عشق مصرعى خواند به رسم تعميه * قصر جهان‌نما شده آيينه جهان‌نما « 1 »
آثار وى عبارتند از : 1 . ديوان : بالغ بر 8000 بيت است كه اين‌چنين آغاز مىشود : لوامع حمد و ثنايى كه چون كوكبهء تباشير در مطلع بندگى ظهور نمايد . در اين ديوان بعد از ديباچه چند قصيده ، غزليّات مرتب به حروف تهجّى بر حسب رديفها ، مثنوى مسافرت‌نامه از اصفهان تا مشهد مقدس ( اين مثنوى گذشته از اينكه ابياتى لطيف دارد نام يك‌به‌يك منازل ميان اين دو شهر نامى ايران را در آن زمان تعيين مىكند و بسيارى از امثال را در آن مندرج ساخته است ) . اين ديوان به شمارهء 1883 در الذريعه ، ج 9 / 1 ص 311 ثبت شده است . مشخصات اين ديوان به شرح زير است : « 2 » سپهسالار 256 : نسخه گويا پاكنويس اصل است برخى جايها را سفيد گذارده كه تكميل كند . داراى : ديباچه ، قصيده ، غزل ، سفرنامه ، زبور العاشقين ، نمكدان دين ، تركيب‌بندى تركى ، زرين ، 319 گ 15 س [ ف . سپهسالار 2 : 597 و 4 : 491 ] 2 . نمكدان دين : مثنوى است در بيان مجلس خصوصى شاه سلطان حسين صفوى و افراد آن و نقل مطالب دينى كه در آن مجلس مطرح مىشده است . 3 . زبور العاشقين : مثنوى است در تعريف سر تا پاى محبوب :
چو تعريف سراپا يافت اتمام * زبور العاشقينش ساختم نام
و آغازش اين‌چنين است :
عزيزان دوستان مهرآفرينان * شهيدان كشتگان محنت قرينان
هامش
( 1 ) . فهرست كتابخانهء مدرسهء عالى سپهسالار ، ابن يوسف شيرازى ج 2 ، ص 595 . لازم به ذكر است كه تخلّص پدر وى عشق بود . ( 2 ) . فهرست نسخه‌هاى خطى فارسى ، احمد منزوى ، ج 3 ، ص 2325 .