" آن كس كه ستمگر و ظالم است و آنكه معاونت و يارى او را به عهده دارد و آنكه بر
ستم ، رضايت و خشنودى دارد ، همگى در امر ظلم و ستم ، شريك و سهيم هم هستند و
در عقوبت يكسان " .
شرح كوتاه : ظلم و ستم و تعدى به حقوق ديگران ، يكى از معاصى و گناهان بزرگى
است كه جز با بخشيدن وعفو ذى حق ، قابل بخشش الهى نيست . در گسترش و توسعه
ابعاد ظلم ، تنها خود ستمگر مسئوليت اين عقوبت را ندارد ، بلكه افرادى نيز كه در انعقاد
آن سهمى هر چند اندك دارند ، مسئول هستند . از اين رو امام جواد ( عليه السلام ) مى فرمايد : كسى
كه كمك و يارى بر ستمگر نمايد ، يا فردى كه خود عامل يا معاون ستم نيست ، بلكه حدود
شركت او در اين حد است كه قليا بر ستم او ، رضايت و خشنودى دارد و در مقابل ستم از
خود ، و اجتماع خود دفاع و مبارزه نشان نمى دهد ، او هم در عقوبت ستم و ستمكاران
سهمى دارد ، چون سكوت و رضايت او ، ستمگران را جرى تر و متعدى تر مى سازد ، و اين
خود نوعى معاونت بر ستم به شمار مى آيد .
ميان دو كس جنگ چون آتش است * سخن چين بدبخت هيزم كش است
12 . زينتها و آرايشها
حديث شريفى است از آن بزرگوار كه ما فقط ترجمهء آن را مى آوريم :
عفت ، زينت و زيور فقر است . شكرگزارى و سپاس ، زينت ثروت و غنا است . بردبارى و
تحمل ، زينت گرفتارى وإبتلا است . تواضع و فروتنى ، زينت بزرگوارى و بلندپايگى است .
فصاحت ، زينت و آرايش سخن است . حفظ و نگهدارى ، زينت حديث است . تواضع ، زيور
دانش و علم است . ادب ، زينت عقل است . خوشرويى ، زينت كرم و سخاوت است . ترك
منت ، زينت احسان و نيكوكارى است . خشوع و تدبر ، زينت نماز است . زينت ورع و تقوى ،
ترك تمام آن چيزى است كه كوچكترين نفعى به حال خود نداشته باشد . ( 1 )
هامش
1 . الفصول المهمه ، ص 256 .