و حقيقت قسم ، دنياى شما در نزد من كوچك تر و پست تر از برگى است كه در دهان
ملخى قرار گرفته باشد " . ( 1 )
احترام به مساوات در برابر قانون ، نزد على ( عليه السلام ) ، ايجاب مىكند درخواست برادر تنى
خود " عقيل " را - كه مى خواست از خوانهء بيت المال ، نسبت به ديگران حقوق و مزاياى
بيشترى برايش قائل شود و از فقر و فلاكت نجاتش دهد - نپذيرد ، و او را با شيوه اى هشدار
دهنده و آگاه كننده به اين مسألة واقف سازد كه بيچارگان و نيازمندانى در مانده تر
و نيازمندتر از او در كشور اسلامى وجود دارند ، كه چنين تبعيضى ظلم به آنان و موجب
خشم خداوند است . " على بن ابى رافع " ، يكى از دوستان و شاگردان على ( عليه السلام ) ، كه در دوران
خلافت امام مسئول و متصدى بيت المال بوده است مى گويد :
" من متصدى امور بيت المال بودم . گردن بند مرواريدى از بصره به انبار بيت المال
منتقل شده و در اختيار من بود كه يكى از دختران على ( عليه السلام ) ، طلبى قرار دهند و دين را
ملعبه و آلت دست خود كرده بودند " .
11 . كارگزاران حكومت اسلامى
كارمندان و خدمتگزاران دولت ، مهرههاى اصلى گردش امور مملكت هستند ، در
صلاح و فساد و آبادى و ويرانى مملكت سهم ارزنده و مشكلات حساس و اساسى دارند ، اگر
آنان كمر همت ببندند و با دشواريها و مشكلات ، در راه پيشرفت كشور ، دمساز و متحمل
باشند ، مى توانند آسايش عمومى و سربلندى مملكت را فراهم آورند . يا به عكس ،
سهل انگارى و عدم احساس مسئووليت آنان ، رشتههاى ارتباط و هماهنگى انتظام
عمومى را از هم مىگسلد .
پيرامون نقش سازنده و اهميت كار و مسؤوليت خطير آنان ، و اين كه با كدام خصوصيت
و ويژگى ها مى توان كارمند درستكار و سالم را آماده كار ساخت ، به سخنان ارزنده ،
كلمات انسان ساز ، و گفتار متعالى درخشان على ( عليه السلام ) گوش فرا دهيم و از منبر وحى
گونه اش ، آنجا كه با مالك اشتر نخعى ، درباره مردم و پيرامون چگونگى رفتار با ملت
هامش
1 . والله لو اعطيت الأقاليم السبعة . . . نهج البلاغه ص 116 .