آفريدهام مرا بمالك وملك بودن در رستخيز عامّ البلوى وقيامت كبرى تمجيد كرده وأمور خود را بمن واگذاشت ، زيرا اوّل وآخر وظاهر وباطن هرچيز منم وبس ، وهيچ چيز را از وجود من گزيرى نيست ؛ وتفويض وتوكيل كلّ أمور بمن است وكلّ موجودات عالم اتّكال به اراده وقدرت من دارند ؛ وبهمين مناسبت اين نيمه از صلاة وفاتحة الكتاب اختصاص بذات حقتعالى دارد ؛ وبندگانش را بهره ونصيبي از آن نيست .
امّا چون بنده بگويد :
« إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ »
يعنى ما بندگان وجميع مراتب عوالم وجود وايجاد ، تنها ترا پرستيده واز تو استعانت وطلب كمك ويارى ميجوييم وبس ؛ ودر اينصورت حضرت حقّ فرمايد : اين فقره از سورهء حمد ، در ميان من وبندهام بدلالت لفظي
« إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ »
مشترك بوده وبندهام را مىسزد كه جز مرا نيايش وستايش نكرده وهمين از من طلب كمك ويارى كند وبس ؛ ولذا اين قسمت از سوره در ميان من وبندهام مشترك ميباشد . سپس ميگويد :
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ ، صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ ، غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ
آنگاه حضرت حقتعالى ميفرمايد : قسمت أخير از سورهء حمد ؛ مختصّ به بندهام بوده وهرچه از من بدعاء ونياز بخواهد ، اعمّ از صراط مستقيم دنيوي واخروى كه عين توحيد ميباشد وبهرگونه نعمتي كه فراخور وجودش در شمار آيد ، أو را متنعّم خواهم كرد ؛ اگرچه سرانجام مخاطب أو در تحقّق حقيقت صراط مستقيم ودادن نعمتهاى لا يتناهى بدو ، هيچ كس بجز من نيست ؛ وبالمآل سورهء حمد ، مشترك در بين عبد وربّ ميباشد ، ليكن همه چيز در بدايت از خداوند تعالى آغاز گرديده ودر نهايت نيز بدو پايان مىپذيرد .
« رؤياي صالحه اين نويسنده در انگيزهء تفسير سورهء حمد »
بارى ؛ چون شرح وتفسير سورهء حمد را در فصّ آخر از كتاب فصوص الحكم ابن عربى ، با ملاحظاتى صرفا عرفانى ودر برخى از موارد عقلي وحكمي بپايان رساندم وبالأخره كتاب شرح كبير بر فصوص الحكم را موسوم به : « هداية الأمم » نموده ودر دو مجلّد ودر بهار سال 1380 بطبع وانتشار رساندم ؛ در حدود سه تا سه ونيم يا چهل وپنج دقيقه پس از نيمهشب منتهى بروز چهارشنبهء چهاردهم آذرماه همان سال كه مقارن ومعادل با شب هجدهم ماه رمضان سال 1423 بود ؛ ودر رؤيايى صالحه دو بار در خواب ديدم كه در پيشگاه حضرت حقّ ودر زير عرش ايستادهام ؛ ودر آن حال جميع مخلوقات وموجودات در پيشگاه خداوند متعال فانى شده بودند واثرى از ديّارى حتّى