البته به حقيقت بندگى و به تمام وظائف و آداب عبوديت عمل كرده است . و بهترين عبادتها آن عبادتيست كه در امن بوده و از آفات و عيوب محفوظ و بر كنار شده ( آفات و عيوب نسبت به آداب و شرائط ظاهرى و احكام لازم است و امن نسبت به عوارض خارجى است كه صدمه به عبادت مىزند ) و دائم و هميشگى باشد ، اگر چه كم باشد ، پس چون اعمال و عبادات تو سالم و بىعيب شد : عنوان بندگى تو را شايد . و پرهيز كن از آنكه : قدم بر بساط سلطان گذاشته و در پيشگاه عظمت او قيام بنمايى ، مگر به حال ذلت و فقر و خشيت و تعظيم او . و مواظبت كن كه در خلال حركات و اعمال تو اثرى از خودنمايى نباشد ، و دل تو از معاصى محجوب و سخت و گرفته نشود . رسول اكرم ( ص ) فرمود : شخص نمازگزار با خداى خود مناجات مىكند . پس در حال عبادت مواظب خود باش ، و حياء و شرم بدار از پروردگار عزيزى كه به ظاهر و باطن تو آگاه است ، و اعمال و نيات تو را مىداند .
[ ( شرح ) ]
در اين جملات كوتاه مطالب مهمى ذكر شده است :
1 - بر خلاف نظر برخى از مردم ؛ عمل كردن به واجبات و مستحبات در مرتبهء اول براى شخص سالك از همه چيز مهمتر و لازمتر است .
2 - عملى كه سالم و بىعيب و توأم با اخلاص است اگر چه كم باشد بهتر است .
3 - اطاعت و عبادت بايد خالص و دائمى باشد .
4 - پيوسته در مقام بندگى و در پيشگاه پروردگار متعال با خشوع و خشيت و ذلت بايد بود .
5 - بايد مواظب بود كه عبادات توأم با قصد اخلاص و توجه و شرم و حياء بوده ، و اثرى از رياء و دل سنگينى نباشد .
پنج وقت آمد نماز اى رهنمون ، عاشقانت في صلاة دائمون نيست زر غبا طريق عاشقان ، سخت مستسقى است جان صادقان مىكند طاعات و افعال سنى ، ليك يك ذره ندارد چاشنى ذوق بايد تا دهد طاعات بر ، مغز بايد تا دهد دانه شجر
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 110
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص١١٠