را با منت نهادن و آزار رساندن ، تباه مكنيد مانند آن كس كه دارايى خود را براى خودنمايى به مردم انفاق كند و به خداوند و به روز رستاخيز نگرود و مانند آن كس باشد كه دانه را بر روى سنگ سخت بريزد و تند بارانى نيز غبار آن را بشويد كه نتوانند هيچ حاصلى از آن به دست آرند . « 1 » و هم گويد : آنان كه مالشان را در راه خدا انفاق كنند و در پى انفاق ( به مستحقان ) منتى نگذارده و آزارى نكنند آنان را پاداش نيكو نيز خدا خواهد بود و از هيچ پيشآمدى بيمناك نباشد و اندوهناك نخواهند بود « 2 » و گويد : به زبان خوش و طلب آمرزش ، مستمند خواهنده را ردكردن بهتر است تا آنكه صدقه دهند و از پى آن آزار كنند و خداوند بىنياز و بردبار است « 3 » .
و بزرگترين پيامبران صلّى اللّه عليه و آله نيز گويد : نه كسى كه كار خير را براى نمايش به مردم و رساندن خبر آن به ايشان انجام دهد ، خداوند از وى مىپذيرد و نه كسى كه منت بگذارد يا در جستجوى شهرت برآمده و گزارش صدقه دادنش را به اين و آن برساند و نه كسى كه براى نمايش در برابر مردم بخشندگى نمايد . « 4 »
و مسلم در صحيح خود آورده است كه پيامبر گفت : سه كساند كه خداوند در روز رستاخيز با ايشان سخن نگويد و بديشان ننگرد و پاكيزهشان نگرداند و ايشان را در كيفرى دردناك باشد . كسى كه به خاطر آنچه مىبخشد منت بگذارد و . . . . « 5 »
و ابن كثير آورده است كه پيامبر گفت : نه كسى كه با پدر و مادر بدرفتارى كند به بهشت درمىآيد و نه آن كسى كه منت بگذارد و نه كسى كه پيوسته بادهگسارى نمايد . « 6 »
و براى آنكه شيوهء منت نهادن به سبب بخشندگى بركنده شود و دل توانگران از احساس برترى و خودپسندى به خاطر بخشهاشان پاك گردد و هركس توانگر است از آلودگىها خوددارى نمايد و نيز براى آنكه دلهاى پاك مستمندان از خوارى تهيدستى كه بدان مىآلايد زدوده شود و از اينكه دست به سوى توانگران دراز مىكنند احساس
هامش
( 1 ) . بقره 2 / 264 .
( 2 ) . همان / 262 .
( 3 ) . همان / 263 .
( 4 ) . احياء العلوم : 1 / 222 .
( 5 ) . سنن ، بيهقى : 4 / 191 .
( 6 ) . تفسير ، ابن كثير : 1 / 318 .