شاعر را بشناسيم
سعيد « 1 » ، پسر احمد ، پسر مكى نيلى مؤدب از بزرگان شيعه و سرايندگان خوشپرداز ، و فداييان عترت پاك است كه در راه عقيده و مذهب ، فراوان به ثنا و ستايش اهل بيت پيامبر پرداخته و نيك در سفته و مآثر و مفاخر آل طه را برملا و منتشر ساخته است ، بدان حد كه كوتاهنظران او را به غلو و افراط ، نسبت دادهاند ، در حالى كه شاعر گرانمايه ، از دوستان معتدل و ميانهرو است ، منتها تا سرحد قدرت از مشعل فروزان اهل بيت پرتو گرفته و قدم جاى قدم آنان نهاده است . بنابراين ، ابن شهر آشوب در كتاب معالم العلماء او را در شمار سرايندگان پرهيزكار نام برده است .
ياقوت حموى گويد : مؤدب شيعهمذهب ، نحوى دانشورى بود ، با لغت و ادب آشنا كه در شيعهگرى راه افراط و مبالغه مىپيمود و اشعار نيكويى دارد كه بيشتر آنها را در ثنا و ستايش اهل بيت سروده است . در غزلسرايى چيرهدست و نكتهپرداز است و با عمرى قريب صد سال ، در سنهء 565 درگذشت . « 2 »
از جمله اشعار اوست :
- ماهپارهاى با قد دلجويش قيامت بهپا كرد ، خدا را ، مگر بر اين دل زارم رحمتى آرد .
- قلبم را به دو سپردم ، ليكن خون دلم را ريخت ، با جمال دلارايش و لهجهء خوشبيانش .
- با لب و دندانى شيرين كه گويى شهد گوارايش آغشته به شراب انگبين است .
- با نگاهى دلربا و چشمانى سياه و گيرا كه دلها را با تير مژگان در خون كشد .
- خط عذارش بردميده ، گويا خورشيد رخش نقاب بركشيده .
- سپيدهء صبحگاهى از پرتو رويش نمونهاى است و سياهى شب از سياهى زلفش جلوهاى .
- نه نگاه آهو ، با نگاهش برابر باشد و نه بالاى سرو ، با قد والايش همانند .
- ماهى كه در حسن و نكويى چون عشق زيباپسند است و خداى عشق را با آن سر يارى است .
هامش
( 1 ) . در معجم الادباء و فوات الوفيات ، « سعد » نوشته شده كه تصحيف يافته است .
( 2 ) . معجم الادباء : 4 / 230 .