تفسير آيات
الم
بحث در باره فواتح و حروفى كه در اول بعضى از سورههاى قرآن است بعدا در كتاب قرآن خواهد آمد ان شاء اللَّه .
ذلِكَ الْكِتابُ
در تفسير امام عليه السّلام منظور همين قرآنى است كه بحروف الم افتتاح شده و اين كتابى است كه موسى و انبياء بعد از او به آن خبر دادهاند و ببنى اسرائيل اخبار نمودهاند كه من ( خدا ) به زودى آن را بر تو نازل خواهم ساخت اى محمد صلّى اللَّه عليه و آله
لا رَيْبَ فِيهِ
چون كاملا حقانيّت قرآن نزد آنها روشن است شك و ترديدى در آن راه ندارد .
هُدىً
بيان روشن و نگهدارنده از گمراهى است
لِلْمُتَّقِينَ
براى كسانى كه از موجبات شقاوت پرهيز دارند و جهل و سفاهت را از خود بر طرف ميسازند كه در صورت علم و اطلاع بر واجبات و تكاليف شرعى اعمال خود را براى جلب رضاى حق انجام ميدهند و اينكه در اين آيه شريفه هدايت قرآنى را باهل تقوى و پرهيزگاران اختصاص داده از اين جهت است كه فقط آنان از اين كتاب الهى بهرهمند ميشوند چون شرط اساسى حصول معرفتشناسى قرآن و معارف حقه تقواى عقلى و تسليم است .
الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ
يعنى ايمان دارند بچيزهائى كه از دائره محسوسات خارج است و با ادراكات عقلى ارتباط دارد . نظير مسائل توحيد و نبوت و آمدن مصلح جهان .
رجعت و مسأله قيامت حساب بهشت و دوزخ و مطالب ديگرى كه ايمان و اعتقاد به آنها لازم است از آن مسائلى كه با مشاهده و حواس ظاهرى درك نميشود فقط از آن طرقى كه خداوند متعال بيان نموده و دلائل روشنى كه ارائه داده بدست مىآيد .
وَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ
با ركوع و سجود كامل و مراقبت بر اوقات نماز و حدود و شرائط آن و حفظ و نگهدارى آن از چيزهائى كه آن را فاسد يا ناقص مىكند .
وَ مِمَّا رَزَقْناهُمْ
از آنچه به آنان دادهايم مال و ثروت و قدرت جسمى و مقام و موقعيت علم و دانش . . .
يُنْفِقُونَ
ميبخشند و براى دستيابى به اين امور تحمل رنج و زحمت نموده و حقوق اهل حق را به آنان ميرسانند وام و قرض الحسنه ميدهند و نياز ، نيازمندان را تأمين مينمايند از ضعفاء و نابينايان دستگيرى كرده و آنان را از مشكلات نجات ميدهند در حمل بار به آنان كمك ميكنند پيادهها را بر مركب خود سوار مينمايند و افرادى را كه ايمان و فضيلت آنها بيشتر است بر خود مقدم ميدارند و با ديگران مواسات و برادرى دارند و علم و دانش را باهلش تعليم داده و مىآموزند و فضائل اهل بيت عليه السّلام را براى دوستان آنها و براى كسانى كه اميد بهدايت آنها دارند نقل ميكنند امام ششم عليه السّلام فرمود يعنى علم خود را پخش ميكنند
وَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِما أُنْزِلَ إِلَيْكَ
به آنچه به تو نازل شده يعنى به قرآن و بدستورات الهى
وَ ما أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ
و آنچه پيش از تو بر پيامبران