كه دربارهء قرآن وارد شده است ، كم پنداشته ، از پيش خود حديثهاى ديگرى نيز ساخته ، بر آنها افزودهاند ؛ احاديثى كه نه مضمون آنها از طرف خداست و نه رسول خدا ( صلىالله عليه وآله و سلم ) از آنها اطلاع دارد . اين دروغسازان عبارتند از : ابوعصمت فرج بن ابى مريم مروزى و محمّد بن عكاشهء كرمانى و احمد بن عبدالله جويبارى .
اتفاقاً خود ابوعصمت به اين حقيقت اعتراف نموده است ، آنجا كه از وى مىپرسند : چگونه توانستى دربارهء يكايك سورههاى قرآن از عكرمه كه با وى هم زمان نبودى ، حديث نقل كنى كه او نيز از ابنعباس گرفته باشد ؟ !
در جواب گفت : « چون ديدم ، مردم از قرآن اعراض نموده و به فقه ابوحنيفه و مغازى محمّد بن اسحاق سرگرم شدهاند ، اين حديثها را براى خدا ( قربهء الى الله ! ) از پيش خود ساخته ، در اختيار مردم گذاشتم تا شايد كه مسلمانان را به خواندن قرآن وادار و تشويق نمايم . »
عثمان بن صلاح دربارهء حديث معروفى كه به واسطهء ابَىّ ابن كعب از رسول خدا ( صلىالله عليه وآله و سلم ) دربارهء فضائل يكايك سورههاى قرآن نقل شده است ، چنين مىگويد :
« در اين حديث تحقيقى به عمل آمده است و نتيجهء تحقيق اين بوده است كه راوى حديث مىگويد : اين حديث را
من با گروه ديگرى به دروغ از پيش خود ساخته و در دسترس مردم گذاشتيم . »
بنابراين ، واحدى و مفسرين ديگرى كه اين حديث را در تفاسير خود آوردهاند ، راه اشتباه و خطا پيمودهاند . « 1 »
تعجب از اين دروغسازان است كه با چه جرأتى به خدا و رسول او افترا بسته ، آنگاه اين افترا را وسيلهء تقرب به پيشگاه پروردگار مىشمارند . آرى ، چنيناند اسرافكنندگان در گناه كه اعمال زشت آنان در نظرشان نيكو جلوهگر مىشود .
« كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِينَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ » . ( سورهء يونس / 12 )
هامش
( 1 ) . تفسير قرطبى 1 / 78 و 79 .