ذلكَ كانَ ما يَأكُلُ حَلالًا ، وَيشرَبُ حَلالًا ، ويَركَبُ ويَنكِحُ حَلالًا ، ومَن عدا ذلكَ كانَ علَيهِ حَراماً .
لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُسْرِفِينَ *
« 1 » ، أتَرَى اللَّهَ ائتَمَنَ رجُلًا على مالٍ ، لَهُ أن يَشتَريَ فَرَساً بعَشرَةِ آلافِ دِرهَمٍ ويُجزيهِ فَرَسٌ بعِشرينَ دِرهَماً ؟ ويَشتَريَ جارِيَةً بألفِ دينارٍ ويُجزيهِ بعِشرينَ ديناراً ؟
وقالَ :
لا تُسْرِفُوا . . . *
! . « 2 »
19495 عنه عليه السلام : إنّما أعطاكُمُ اللَّهُ هذهِ الفُضولَ مِن الأموالِ لتُوَجِّهوها حيثُ وَجَّهَها اللَّهُ عَزَّوجلَّ ، ولَم يُعطِكُموها لِتَكنِزوها . « 3 »
( انظر ) معرفة اللَّه : باب 2613 .
الملك : باب 3644 .
3707 . تَساوِي النّاس في مالِ اللَّهِ
19496 الإمامُ عليٌّ عليه السلام : أمّا هذا الفَيءُ فلَيسَ لأحَدٍ على أحَدٍ فيهِ أثَرَةٌ ، وقَد فَرَغَ اللَّهُ مِن قِسمَتِهِ ؛ فهُو مالُ اللَّهِ وأنتُم عِبادُ اللَّهِ
شرح
بدين وسيله آنها را از پريشانى برهانند .
پس هر كه چنين كند ، آنچه مىخورد ومىنوشد وسوار مىشود وازدواج مىكند حلال است وهر كه از اين حد تجاوز كند ، بر أو حرام باشد .
« اسراف نكنيد كه خدا اسرافكاران را دوست ندارد » ، آيا خيال مىكنى خداوند كه مالي را به امانت به مردى داده ، أو حق دارد اسبى را به دههزار درهم بخرد ، در حالي كه أسب بيست درهمى هم برايش كافى است ؟ يا كنيزى را به هزار دينار بخرد ، در صورتي كه كنيز بيست دينارى هم أو را كفايت مىكند ؟ حال آنكه فرموده است : « اسراف نكنيد . . . » !
19495 امام صادق عليه السلام : در حقيقت ، خداوند اين مالهاى زيادى را به شما داده است تا آنها را در جهتي كه خداوند عزّوجلّ معلوم كرده است به كار اندازيد . آنها را به شما نداده است كه بيندوزيد .
3707 . برابرى مردم در مالِ خدا
19496 امام علي عليه السلام : در برخوردارى از اين بيت المال هيچ كس را بر ديگرى مزيّتى نيست . خداوند خود آن را تقسيم كرده است ؛ زيرا آن مال خداست وشما همهامش
( 1 ) . الأنعام : 141 والأعراف : 31 .
( 2 ) . بحار الأنوار : 79 / 304 / 17 .
( 3 ) . كتاب من لا يحضره الفقيه : 2 / 57 / 1693 .