آن را بر سبق قمر مرئى با حقيقي در ساعتي قسمت كنيم تا ساعات اختلاف أول حاصل
I
آيد . آن را ابداً بر ساعات بعد أول از نصف النهار تا زمان اجتماع حقيقي افزائيم تا ساعات
I
بعد ثاني حاصل آيد . به حسب اين ساعات ، تقويم نيرين استخراج كنيم . پس موضع قمر
I
حقيقي باشد وموضع آفتاب موضع قمر مرئى . وهمچنين استخراج طالع وعاشر وسبق
I
مرئى وديگر اعمال كنيم به همان ترتيب كه پيش از اين بيان كردهايم در اعمال اختلافات مناظر ،
I
تا آنجا كه اختلاف منظر طول بار دوم اگر مساوى بعد باشد ميان موضع نيرين در بار
I
دوم ، فهو المراد . يعنى اين ساعات بعد باشد به تحقيق ميان نصف النهار وزمان اجتماع
I
مرئى ، وجزو شمس ، جزو اجتماع مرئى بود وباقي اعمال همه به حال خويش باشند .
واگر
I
يك دقيقه بيش تفاوت نكند در اختلاف منظر ، آن را تضعيف كنيم تا دقايق ساعات حاصل آيد .
I
آن را زيادت يا نقصان كنيم بر ساعات بعد ثاني تا معدل شود . چنان كه چون نيرين را
I
بر آن ساعات تقويم كنيم ، بعد ميان ايشان مساوى اختلاف منظر طول بار دوم شود . واگر
I
تفاوت بيشتر كند ، باز اعمال از سر كنيم وقسمت كنيم اختلاف منظر بار دوم را بر سبق يك ساعتهء
I
قمر تا ساعات اختلاف منظر بار دوم حاصل آيد . آن را ابداً بر ساعات بعد أول افزائيم تا ساعات
I
بعد ثالث حاصل شود . وديگر بار بر اين ساعات تقويم نيرين استخراج كنيم وطالع وعاشر
I
وسبق مرئى وديگر اعمال تا آنجا كه اختلاف منظر طول وعرض بيرون آيد .
وميزان اين
I
عمل آن است كه مىبايد كه بعد ميان نيرين ، مساوى اختلاف منظر طول شود . واگر نه ، جميع اعمال را
I
مكرّر مىكنيم واختلاف منظر بيرون آوريم تا پنج بار يا بيشتر ، چنان كه بعد ما بين النيرين مساوى
I
اختلاف منظر طول شود . ونيز در آن وقت دو اختلاف طول كه به حسب دو ساعت
I
بيرون آورده باشيم مساوى يكديگر گردد . اما بر آن تقدير كه عمل سبق قمر حقيقي كرده باشيم ،