القارِس - فا ، سرماى سخت ؛ « شَيءٌ قارسٌ » :
چيز كُهنه و قديمى .
قارَصَ - مُقَارَصَةً [ قرص ] ه : يكديگر را نيشگون گرفتند .
القارص - فا ، - ( ح ) : نام حشره اى است مانند پشه .
القارِصَة - ج قَوَارِص : مؤنث ( القارِص ) است ؛ « كَلِمَةٌ قَارِصَةٌ » : سخن درد آور و آزار دهنده .
قارَضَ - مُقَارَضَةً و قِرَاضاً [ قرض ] ه : كار بد او را مُقابلهء به مثل كرد ، - ه فِى الْمَال : با او در تجارت و سرمايه ريزى مشاركت كرد .
قارَعَ - قِرَاعاً و مُقَارَعَةً [ قرع ] القومُ : با يكديگر زد و خورد كردند ، با هم قُرعه كشيدند ، - القَومُ بِالرّمَاح : آن قوم با نيزهها به هم حمله ور شدند ، - ه : با او شريك شد ، در قُرعه كشى بر او غلبه كرد و قُرعه به نامش افتاد .
القارع - فا .
القارِعَة - ج قَوارع : مؤنّث ( القَارِع ) است ، روز قيامت ، بلاى سخت ، بلاى كُشنده ؛ « قَارِعَةُ الطَّريق » : خيابان فراخ ، شاهراه .
قارَفَ - مُقَارَفَةً و قِرَافاً [ قرف ] ه : به او نزديك شد ، - الذّنْبَ : نزديك بود گناه كند .
قارَنَ - قِرَاناً و مُقَارَنَةً [ قرن ] ه : با او دوستى كرد و همنشين شد .
القارُورَة - ج قَوارِير [ قرّ ] : ظرفى كه در آن نوشابه يا عطر و مانند آن قرار مىدهند ، ظرف خرما ، حدقهء چشم .
القاري - [ قِري ] : فا ، روستائى ، دهاتى .
القارِيَة - ج قَوَارٍ [ قري ] : مؤنّث ( القَارِي ) است .
القازُوزَة - [ قزّ ] : شيشههاى كوچك كاسه .
قاسَ - - قوْساً [ قوس ] الشّيءَ على غيره و بِه :
چيزى را با چيز ديگرى مقايسه نمود ، - القَوْمَ : بر آنها پيشى گرفت .
قاسَ - - قَيْساً [ قيس ] الطبيبُ قَعْرَ الجراحةِ :
پزشك گودى زخم را اندازه گرفت ، - الشَّيءَ بِغَيْرِه أو عَلى غَيره : چيزى را با چيزى ديگر مقايسه نمود .
القاس - [ قيس ] : اندازه ؛ « بَينَهما قَاسُ رُمْحٍ » . ميان آن دو مقدار يك نيزه فاصله است .
قاسَى - مُقَاسَاةً [ قسو ] الأَلَم : با درد مقاومت نمود و سختى آن را تحمّل كرد .
القاسِط - ج قُسَّاط و قاسِطُون : فا ؛ رَجُلٌ قَاسِطٌ : مرد ستم كار و دور از حق .
قاسَمَ - مُقاسَمَةً ه المالَ : هر يك سهم خود را از مال گرفتند ، - ه عَلَى كَذا : براى او در فُلان مورد سوگند خورد .
القاسِم - فا ؛ « القاسِمُ الأكْبَر لِعَدَدٍ ما » ( ع ح ) :
بزرگترين عدد قابل تقسيم بر عددى ؛ قاسِمٌ او عادُّ عددٍ صحيح ن : عدد صحيحى كه ن بر آن تقسيم شود و باقى نياورد ؛ القاسِم المُشترك بين عِدَّةِ أعداد ( ع ح ) : عددى كه بر چند عدد قابل تقسيم باشد .
القاسِي - ج قُسَاة [ قسو ] : سخت و محكم .
القاسِيَة - [ قسو ] : مؤنّث ( القَاسى ) است ؛ « ارضٌ قَاسِيَةٌ » : زمين خشك و باير ؛ « لَيْلَةٌ قَاسِيَةٌ » : شب بسيار تاريك .
القاشِر - فا ، - مِنَ الْخَيل : اسبى كه براى مسابقهء اسب دوانى در آخر ساير اسبان باشد .
القاشُور - شوم ، بد يُمن ، - مِن الخَيل : مُرادف ( القَاشِر ) است ، - مِنَ الأَعْوَام : خشكسالى ؛ « سَنَةٌ قَاشُورُ » : سالى خشك و بى بركت .
القاشُورَة - من الأعوام : مُرادف ( القَاشُور ) است ؛ « سَنَّةٌ قَاشورةً » : سالى خشك و بى بركت .
قاصَّ - قِصَاصاً و مُقَاصَّةً [ قصّ ] ه : حُكم قصاص بر او جارى كرد ، با مقابلهء به مثل او را مُجازات كرد .
القاصّ - [ قصّ ] : فا ، قصّه گو ، سخنران ، داستان سرا .
القاصِب - ج قُصَّاب : فا ، گوشت فروش ، نى زن ، رعد بلند آواز .
القاصِد - ج قَوَاصِد : فا ، نزديك ، - مِنَ السَّفَر :
مسافرت آسان ؛ « القَاصِدُ الرَّسُوليّ » : سفير كليساى روم ، ج قُصّاد : اسقُفى كه به نمايندگى پاپ به كليسا فرستاده مىشود ؛ « طَرِيقٌ قَاصِدٌ » : راه هموار .
القاصِدَة - ج قَوَاصِد : مؤنّث القاصد است ؛ « بَيْنَنا وَبَيْنَ الْمَاءِ لَيْلَةٌ قَاصِدَةٌ » : ميان ما و آب يكشب فاصله است .
القاصِر - فا ، - عِنْدَ الْفُقَهاءِ : آنكه تصرفات شرعى خود را نتواند انجام دهد ؛ « كلأُ قاصِرٌ » : گياهى كه فاصلهء آن تا آب به اندازهء زوزهء سگ باشد .
القاصِف - فا ؛ « رِيحٌ قَاصِفٌ » : باد بسيار سخت ؛ « رَعْدٌ قاصِفٌ » : تُندر بلند آواز .
القاصِفَة - مؤنّث القَاصِف است ؛ « رِيحٌ قاصِفَةٌ » : باد بسيار سخت .
القاصِل - قطع كننده ؛ « سَيفٌ قاصِلٌ » :
شمشير بُرَّنده .
القاصُوصَة - [ قصّ ] : سبد چوبى بزرگ كه داراى دو دسته باشد . اين كلمه در زبان متداول رايج است .
القاصِي - ج قاصُون و أَقْصاء [ قصو ] : فا ، دور ؛ « القَاصِي و الدَّانِي » : دور و نزديك .
قاض - - قَوْضاً [ قوض ] البناءَ : ساختمان را خراب كرد .
قاضَ - قَيْضاً [ قيض ] الشىءَ : آن چيز را دو نيم كرد ؛ الشَّىءُ : آن چيز شكافته شد ، - تِ السِّنُّ : دندان لق شد ، - الشَّيءَ بِالشَّيءِ :
چيزى را با چيزى همسان ساخت ، - الشَّيْءَ مِنَ الشَّيْءِ : آن چيز را با چيزى ديگر عوض كرد .
قاضَى - مُقَاضَاةً [ قضي ] فلاناً إلى الحاكم : از او نزد قاضى شكايت كرد ، - ه على مالٍ : با او بر سرِ مال مصالحه كرد .
القاضِب - ج قَواضِب من السيوف : شمشير تيز و برنده .
القاضِبَة - مؤنّث ( الْقَاضِب ) است .
قاضَمَ - مُقَاضَمَةً [ قضم ] : چيزى را كم كم و بتدريج خريد يا فروخت .
القاضِي - ج قُضَاة [ قضي ] : فا ، حاكم شرع ؛ « قاضِى القُضَاةِ » : رئيس حاكمان شرع ، و نيز به معناى كشنده مىآيد ؛ « سَمٌّ قاضٍ » : زهر كشنده .
القاضِيَة - [ - قضي ] : مؤنث ( القَاضِى ) است ، مرگ .
القاطِب - آنكه چهره خود را تُرش كند و