ش الشين
ش - حرف سيزدهم از حروف مبانى است كه از حروف شجرى مىباشد . شين در حساب جُمَل عبارت از عدد سيصد است .
شاءَ - - شَيْئاً و مَشِيئَةً و مَشَاءَةً و مَشَائِيَةً [ شياً ] ه : آن چيز را خواست ، - اللَّه الشيءَ : خداوند آن چيز را مقدر ساخت و در حال تعجب و شگفتى گويند : « مَا شَاء اللَّه » ؛ « الى مَا شَاءَ اللَّه » :
بىپايان ، تا به آنجا كه پايانى نداشته باشد .
الشَّائِب - ج شُيَّب [ شيب ] : فا ، آنكه موى سر او سفيد است ، سفيد موى .
الشَّائِبَة - [ شوب ] : واحد ( الشَّوَائِب ) است .
الشَّائِبَة - [ شيب ] : مؤنّث ( الشَّائِب ) است .
الشَّائِط - [ شوط ] من الطعام : غذائى كه در داخل ديگ بر اثر گرمى و شدت آتش بسوزد .
الشَّائِع - [ شيع ] : فا ؛ « سَهْمٌ شَائِعٌ » : سهم مشترك و مُشاع ؛ « مِلْكٌ شَائِع » : ملك مُشاع ؛ « حَدِيثُ شائِع » : سخنى پخش و پراكنده ؛ « الشَّائِعُ أنَّ » : شايع است كه . . . ، مردم مىگويند كه . . .
الشَّائِعَة - ج شَائِعَات و شَوَائِع [ شيع ] : مؤنث ( الشَّائِعِ ) است ، شايعه يا خبرى كه صحت و سقم آن معلوم نباشد .
الشَّائِق - ج شُوق [ شوق ] : دوستدار ، مشتاق ، آنكه به چيزى عشق ورزد .
الشَّائِك - ج شاكَة [ شوك ] : خاردار ؛ « ارضٌ اوْ شَجَرَةٌ شَائِكَةٌ » : زمين پر از خار يا درخت خاردار ؛ « شائِكُ السّلاحِ » : آنكه داراى سلاحى تيز و سخت است .
شاءَمَ - مُشَاءَمَةً [ شأم ] به : او را به سمت شمال برد ، - الرّجُلُ : آن مرد به شام آمد .
الشَّائِمَ - [ شأم ] : فا ، آنكه با خود بدبختى آورد .
الشَّائِن - [ شين ] : معيوب و زشت .
الشَّائِه - ج شُوَّه [ شوه ] : فا ، حسود ، رشك ورزنده ؛ « رجُلٌ شَائِه الْبَصَرِ » : مرد تيز چشم ، تيزبين .
الشَّائِي - [ شيأ ] : فا .
شابَ - - شَوْباً و شِيَاباً [ شوب ] الشيءَ : آن چيز را آميخت يا مخلوط كرد ، - الرّجُلَ : به آن مرد خيانت كرد و او را گمراه نمود ، - عَنْه :
از او پشتيبانى كرد ولى تأكيد ننمود ؛ « لَا تَشوبُه شَائِبةٌ » : عيبى در او نيست ، لكه اى به او نمىچسبد .
شابَ - - شَيْباً و شَيْبَةً و مَشِيباً [ شيب ] : موى او سفيد شد ؛ « شَابَتْ رُؤُسُ الأَكَام » : قلَّه ى تپهها از برف سفيد شد .
الشَّابّ - ج شَبَاب و شُبَّان و شَبَبَة [ شبّ ] : جوان ، آنكه در سالهاى جوانى باشد .
الشَّابَّة - ج شَابَّات و شَوَابّ و شَبَائِب : مؤنث ( الشَّابّ ) است .
شابَكَ - مُشَابَكَةً و شِبَاكاً [ شبك ] بين الأَصابع :
انگشتان دستهاى خود را درهم كرد .
الشَّابِك - ج شَوَابِك : « طريقٌ شَابِكٌ » : راه پيچيده و درهم برهم .
شابَه - مُشَابَهَةً [ شبه ] ه : همانند يا همسان او شد .
الشَّابُوقَة - عصا ، چوبدستى . اين واژه سرياني است .
الشَّاة - ج شاءٌ و شِيَاه و شِوَاه و أَشَاوِه و شِيه و شِيَّة و شَوِيّ [ شوه ] ( ح ) : واحد گوسفند است براى مذكر و مؤنث .
شاتَى - مُشَاتَاةً و شِتَاءً [ شتو ] الرجُلَ : با او در زمستان يا تا فصل زمستان داد و ستد كرد .
شاتَمَ - مُشَاتَمَةً [ شتم ] ه : به او ناسزا و دشنام گفت .
الشَّاتِي - [ شتو ] : زمستاني ؛ « يومُ شَاتٍ و غَداةٌ شَاتِيَةٌ » : روزى سرد و بامدادى سرد و زمستانى .
شاجَّ - مُشَاجَّةً و شِجَاجاً [ شجّ ] القومُ : آن قوم در زد و خورد با هم سرهاى يكديگر را شكستند .
الشَّاجِب - اندوهگين ، پرگوى و ياوه گوى ، - من الغِرْبَانِ : كلاغ سخت آواز و پر سر و صدا .
شاجَرَ - شِجَاراً و مُشَاجَرَةً [ شجر ] ه : با او مشاجره و زد و خورد كرد ، - تِ الْمَاشِيَةُ :
ستور گياهان را چريد و خورد و به سوى درخت روى آورد تا آن را به چرد ، - المَاشِيَةَ : ستور را چرانيد .
شاجَعَ - مُشَاجَعَةً [ شجع ] ه : در دليرى بر او چيره شد و غلبه يافت .
الشَّاجِن - اندوهگين .
الشَّاجِنَة - ج شَوَاجِن : مؤنث ( الشَّاجِن ) است ، راه ميان دره ، بالاى دره .
شاحَّ - مُشَاحَّةً [ شحّ ] بالشيء على فلان : از