تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — صفحة 119

مساهمون:

ص١١٩
شد ، - وَجْهَهُ : چهره‌ى خود را گرفته و ترش كرد .
أَكْلَفَ - إِكْلَافاً [ كلف ] هُ بكذا : او را به آن چيز آزمند گردانيد .
الأَكْلَف - م كَلْفَاء ، ج كُلْف [ كلف ] من الوجوه : چهره‌اى كه به رنگ سرخ مايل به سياهى است .
الإكْلِيرُس - علماى مذهبى مسيحي - اين واژه يونانى است -
الإكْلِيرِيكِىّ - ج إكْلِيرِيكيُّون : آنكه در مدارس دينى مسيحى تربيت شده باشد .
الإكْلِيرِيكِيَّة - أو المدرسة الإكليريكيّة : آموزشگاه دينى و مذهبى است كه جوانان را براى ارتقاء به درجهء كهنوت در كليساى مسيحى آموزش و تربيت دهند .
الإكْلِيل - ج أَكِلَّة و أَكَالِيل [ كلّ ] : تاج ، دستارى كه با جواهر آراسته شده باشد ، تاج گل ، گوشت اطراف ناخن ، « اكْلِيلُ الجبَل » : ( ن ) : گياهى است زيبا و خوشبو از رسته‌ى ( الشفَويّات ) كه بيشتر در باغچه‌ها كشت مىشود و خواص پزشكى دارد ، « اكْلِيلُ المَلكِ » ( ن ) : گونه‌اى گياه زمينى است .
أَكَمَّ - إكْمَاماً [ كمّ ] القميصَ : براى جامه دو آستين دوخت ، - تِ النَّخْلَةُ : نخل خرما شكوفه درآورد .
أَكْمَى - إكْمَاءً [ كمي ] شهادتَهُ و غيرَها : شهادت خود را كتمان و پنهان كرد ، - المحارِبُ : رزمنده ، دلاور لشكر را كشت ، - الرَّجُلُ مَنزِلَهُ : آن مرد خانه‌ى خود را از ديد مردم پنهان ساخت ، - على الأَمْر : براى آن كار تصميم گرفت .
اكْمَاتَّ - اكْمِيتَاتاً [ كمت ] الفرسُ : اسب به رنگ سرخ مايل به سياهى درآمد .
أُكْمَأَ - إكْمَاءً [ كما ] المكانُ : در آن مكان قارچ بسيار شد ، - الرَّجُلَ : به آن مرد قارچ خورانيد .
أَكْمَتَ - إِكْمَاتاً [ كمت ] الفرسُ : اسب به رنگ سرخ مايل به سياهى شد .
اكْمَتَّ - اكْمِتَاتاً [ كمت ] الفرسُ : مترادف ( اكْمَتَ ) است .
الأكَمَة - ج أَكَم و أَكَمَات و جج آكَام [ أكم ] : تپه يا سرزمين بلند ، « وراءَ الأَكَمَةِ ما وَراءَها » : در اين باره چيزى مشكوك وجود دارد .
الأَكِمَّة - [ كمّ ] : « أَكِمَّةُ الخيلِ » : توبره‌ى علف اسبان كه بر سر آنها مىآويزند .
أَكْمَدَ - إِكْمَاداً [ كمد ] الهمُّ فلاناً : اندوه فلانى را غمگين و قلبش را بيمار كرد ، - العضوَ : پارچه‌ى گرم كرده بر روى عضو دردناك نهاد .
الأَكْمَد - [ كمد ] : « أَكْمَدُ اللونِ » : تيره و دگرگون رنگ .
أَكْمَلَ - إِكْمَالًا [ كمل ] الشيءَ : آن چيز را كامل كرد ، به پايان رسانيد .
الأَكْمَل - الأَتَمّ : كاملتر ، تمامتر ؛ « بأكْمَلِهِ » : به تمام و كمال .
أَكْمَنَ - إِكْمَاناً [ كمن ] الشيءَ : آن چيز را پنهان كرد .
الأَكْمَه - م - كَمْهَاء ، ج كُمْه [ كمه ] : نابينا ، نوزاد نابينا ، بى خرد ، دگرگون چهره ، - نهارٌ اكْمَه « : روز تيره رنگ كه آفتاب كم رنگ و غبار آلود باشد .
أَكَنَّ - إِكْنَاناً [ كنّ ] الشَّيءَ : آن چيز را پنهان كرد ، - العِلْمَ و غيرهُ فى نَفْسِهِ : علم و جز آن را در خود پنهان نگهداشت .
أَكْنى - إكْنَاءً [ كني ] زيداً أَبا فلانٍ : زيد را با كنيه‌ى ابو فلان ناميد .
أَكْنَشَ - إِكْنَاشاً [ كنش ] : او را در آن كار به شتاب واداشت .
أكْنَعَ - إِكْنَاعاً [ كنع ] : فروتنى كرد و نرم شد يا خود را زبون ساخت و چيزى خواست .
الأَكْنَع - م كَنْعَاء ، ج كُنْع [ كنع ] : بريده دست ، شل دست ، - مِنَ الأُمُور : كار ناتمام .
أَكْنَفَ - إكْنَافاً [ كنف ] الرجلَ : آن مرد را يارى كرد .
أَكْنَهَ - إِكْنَاهاً [ كنه ] الشيءَ : حقيقت آن چيز را دريافت .
اكْهَابَّ - اكْهِيبَاباً [ كهب ] لونه : رنگ چهره او دگرگون شد .
الأَكْهَب - [ كهب ] : تيره رنگ ، « رجُلٌ اكْهَبُ اللَّونِ » : مردى به رنگ تيره .
أَكْهَمَ - إِكْهَاماً [ كهم ] بصرُهُ : چشم او كم سو شد . الأَكُورْديون ( مو ) : از ابزار موسيقى نوين است .
الأَكُول - [ اكل ] : پُر خور ، آنكه بسيار غذا خورد .
الأَكُوم - م كَوْمَاء ، ج كُوم [ كوم ] : بلند ، شتر سِتبر كوهان .
الأَكِيد - [ أكد ] : ثابت ، « من الأكيد انّ . . . » : به تحقيق كه . . . محكم و استوار . الأَكِيد : [ وكد ] : سخت ، شديد ، تاكيد .
الأَكِيدنيا - ( ن ) : درخت گلى است از رسته‌ى ( الوَردِيَّات ) داراى ميوه‌ايست پرتقالى رنگ و خوشمزه به گونه‌ى خوشه‌اى . اين درخت در مناطق گرمسيرى و كرانه‌هاى درياى مديترانه كِشت مىشود .
الأَكْيَس - م كِيسَى و كُوسَى ، ج كِيس [ كيس ] : اسم تفضيل است به معناى باهوشتر . اين واژه را در زبان متداول ( اكْوَس ) گويند .
الأَكِيل - [ أكل ] : مترادف ( الأَكُول ) است .
أَلْ - حرف تعريف است . اين حرف گاهى عهدى است مانند « اشْتَرَيْت عبداً ثُمَّ بِعْتُ العبد » و گاهى جنسى است مانند « خُلِق الإنْسانُ ضَعيفاً » ، و نيز اسم موصول است به معناى ( الَّذِي ) كه در اول اسم فاعل و اسم مفعول مىآيد مانند « الحَامِل و المَحْمُول » .
أَلَا - يَأْلُو ألواً و أُلُوَّا [ ألو ] في الامر : در آن كار كوتاهى كرد ، « لم يَألُ جُهداً فى الأَمر » : در آن كار كوتاهى نكرده است .
أَلَا - حرفى است كه با آن سخن آغاز شود و دلالت بر تحقق ما بعد خود نمايد مانند « أَلَا انّهم هم السُّفَهَاءُ » ، و نيز حرف تنبيه است مانند « الَا يا صاحِ قُمْ » ، و گاهى حرف عرض و خواهش با نرمى است مانند « ألَا تَنْزِلُ بنا ؟ » و گاهى حرف تحضيض است كه خواستن با عُنف را مىرساند مانند « ألَا تتوبُ و تَرتَدُّ عَن غَيِّكَ ؟ »