و تو را در اين مقام همين بس كه در تفسير امام حسن عسكرى عليه السّلام ، در تفسير فرمودهء خداى تعالى است :
وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ ذِي الْقُرْبى وَ الْيَتامى
« 1 » ؛ و ياد آريد هنگامى كه از بنى اسرائيل پيمان گرفتيم كه جز خداى را نپرستيد و به پدر و مادر و خويشاوندان و يتيمان احسان و نيكى كنيد . فرمود : و امّا فرمودهء خداى - عزّ و جلّ - : ( و يتيمان ) به درستى كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله فرمود : خداوند - عزّ و جلّ - نيكى به يتيمان را تأكيد فرموده چون از پدرهايشان جدا شدهاند ، پس هر آنكه آنان را حفظ و نگهدارى كند خداوند او را مصون خواهد ساخت و هركس آنان را گرامى بدارد ، خداوند او را گرامى خواهد داشت و هركس از روى مهر دست خود را بر سر يتيمى بكشد ، خداوند براى او در بهشت به هر مويى كه از زير دستش گذشته كاخى قرار دهد كه از دنيا و هرچه در آن است بزرگتر باشد ، و در آن است آنچه دلها اشتها كنند و ديدهها لذّت برند و آنها در آن جاودانند . و امام عليه السّلام فرمود : و سختتر از اين يتيمى ، حال آن يتيم است كه از امامش جدا گردد ، نتواند به حضور او برسد و نداند حكم او در آنچه از شرايع و احكام دينش دچار مىگردد چيست ، توجه كنيد هر آنكه از شيعيان ما علوم ما را بداند ، و كسى كه نسبت به شريعت ما جاهل ، و از ديدن ما محروم مانده است را هدايت نمايد ، يتيمى بر دامان نشانيده است ، آگاه باشيد كه هركس او را هدايت و ارشاد كند و شريعت ما را به او بياموزد ، در رفيق اعلى [ منزلگاه مخصوص بهشت ] با ما خواهد بود ، اين را پدرم از پدرانش از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله برايم حديث گفت .
و حضرت على بن ابى طالب عليهما السّلام فرمود : هركس از شيعيان ما شريعت ما را بداند و ضعفاى شيعيانمان را از تاريكى جهل و نادانىشان . به نور علمى كه ما به او دادهايم بيرون برد ، روز قيامت در حالى خواهد آمد كه بر سرش تاجى از نور باشد كه بر تمام اهل آن عرصات مىدرخشد و زيورى بر او باشد كه كمترين تار آن از دنيا و آنچه در آن هست ارزشمندتر است .
سپس از سوى خداوند منادى بانگ مىزند : اى بندگان خدا ! اين عالمى از شاگردان بعضى از آل محمد عليهم السّلام است ، توجه كنيد هركس را در دنيا از سرگردانى جهل بيرون آورده ، به نورش دست بيازد تا او را از حيرت تاريكى اين عرصات به سوى منزلگاههاى بلند بهشت بيرون نمايد ، پس هركسى كه در دنيا كار نيكى از او آموخته ، يا جهلى از دلش بيرون ساخته ، يا شبههاى را برايش روشن كرده بود به سوى او آيند .
هامش
( 1 ) . سوره بقره ، آيه 83 .