مىپوشيدند ) و همچون كسى كه فرزند از دست داده و جگرش سوخته باشد ، مىگريد . حزن و اندوه چهرهاش را فراگرفته و رنگش را تغيير داده و اشك چشمش را پر كرده بود ، مىفرمود : اى سرور من ! دورى تو ، خواب از چشمم برده و زمين را بر من تنگ نموده و راحتى از دلم ربوده است . سرورم ! غيبت تو ، مصيبتم را به اندوههاى ابدى پيوسته و يكى بعد از ديگرى را از ما مىربايد ، كه جمعيت و افراد را به سوى فنا مىكشاند و از جهت مصيبتهاى گذشته و بليّات پيشين ، اشكى از چشمم جارى نشود و نالهاى از سينهام سر نكشد ، مگر اينكه در برابر چشمم محنتهايى مجسم مىگردد ، كه از آنها بزرگتر و هولناكتر و سختتر است و حوادثى كه با خشم تو درهم آميخته و وارداتش با سخط تو عجين گشته است .
سدير گويد : از آن مصيبت سخت و پديدهء بسيار بزرگ ، عقلهايمان پريد و دلهايمان چاك چاك گرديد و چنين پنداشتيم كه آن حالت ، نشانهء واقعهء كوبنده و يا مصيبتى از مصايب زمان است ، كه بر آن جناب روى آورده است . عرض كرديم : خداوند ديدگانت را نگرياند ، اى زادهء بهترين مردم ! از كدامين پيشآمد اشكت روان و گريهات همچون باران است ؟ ! و چه حالتى سبب شده كه چنين در ماتم و سوگ بنشينيد ؟ !
امام صادق عليه السّلام آهى بركشيد كه بر اثر آن درونش برآمد و پريشانىاش بيشتر شد و فرمود : واى بر شما ! صبح امروز من در كتاب جفر نگريستم و آن كتابى است مشتمل بر علم مرگها و بلاها و مصيبتها و علم آنچه بوده و خواهد بود تا روز قيامت ، كه خداوند آن را به محمد و امامان پس از او عليهم السّلام اختصاص داده است . در اين كتاب ولادت و غيبت و به درازا كشيدن و طول عمر غايب ( قائم ) مان و گرفتارى مؤمنين در آن زمان و شك و ترديدهايى كه بر اثر طولانى شدن غيبت او برايشان پديد مىآيد و بيشترشان از دين برمىگردند و رشتهء اسلام را كه خداوند - جلّ ذكره - مىفرمايد :
وَ كُلَّ إِنسانٍ أَلْزَمْناهُ طائِرَهُ فِي عُنُقِهِ
« 1 » ؛ و رشتهء عمل هر انسان را دور گردنش قرار داديم ، يعنى : ولايت را از گردن بيرون مىافكنند ، تأمّل نمودم ، لذا رقّت كردم و اندوهها بر من مستولى گشت . عرض كرديم : اى زادهء رسول خدا ! با سهيم كردن ما در شناختن قسمتى از آنچه دربارهء آن مىدانيد ، مشرّف و گراميمان بداريد . فرمود : خداوند - تبارك و تعالى - سه جريانى كه در مورد سه تن از رسولان روى داده است ، در مورد قائم ما پيش خواهد آورد ؛ ولادت او را بسان ولادت موسى و غيبتش را همچون غيبت عيسى و به درازا كشيدنش را همانند به درازا كشيدن جريان
هامش
( 1 ) . سوره إسراء ، آيه 13 .