موثرند ، در واقع افرادى هستند كه به نفع وزيران شاه كه خود دستنشاندهى آنها هستند جاسوسى مىكنند و از اينرو كليهى اعمال بيگلربيگيها و به خصوص طرز تفكر و مقاصد آنها را نسبت به مقام سلطنت به وزيران شاه گزارش مىدهند .
بيگلربيگيها براى اينكه كماكان از حمايت وزيران برخوردار باشند ناچارند همهساله پس از برداشت محصول هديهى قابل ملاحظهاى به آنها بدهند و به اين منظور ، وزيران خدمتگزاران مورد اطمينان خود را نزد آنهايى كه مورد حمايت هستند مىفرستند تا وجوهات تقديمى را جمعآورى بنمايند . مبلغ اين هدايا غالبا فوق العاده هنگفت است به طورىكه عايدات قايممقام از اين محل با اينكه تعداد حكام آذربايجان زياد نيست از چهل هزار تومان بالاتر است ، در صورتى كه حقوق ديوانيش فقط هفتصد تومان مىباشد .
طرز وصول ماليات هميشه مستبدانه و غالبا بىرحمانه است و از اينرو كمتر مالياتدهندهاى پيدا مىشود كه قسمتى از دارايى خود را پنهان نكند .
هنگامى كه حاكم براى شاهزاده و يا براى شخص خودش احتياج به چند هزار تومان پول داشته باشد داروغهها را مامور فراهم نمودن آن مىنمايد . داروغهها زيردستان خود را نزد مالياتدهندگان مىفرستند و به آنها اخطار مىكنند كه بايد هرچه زودتر فلان مبلغ را پرداخت نمايند . ماليات دهندگان كه غالبا دو يا سه بار ماليات پرداختهاند مجبورند براى بار ديگر هم ماليات بدهند و اين از آن جهت است كه مامورين هرگز دفاتر مالياتى را ارائه نمىدهند و از اينرو اثبات پرداخت ماليات از طرف آنها غيرممكن است . غالبا اتفاق مىافتد مالياتدهنده از روى لجاجت و يا عدم امكان از پرداخت آن سر باز مىزند ، در اين حال او را نزد حاكم مىبرند و پاى او را به چوب مىبندند تا اينكه حاضر به پرداخت ماليات تحميلى بشود و تا وصول مبلغ معين او را لحظهاى راحت نمىگذارند .
در مواردى كه ميزان ماليات به قدرى سنگين باشد كه وصول آن به طور يك جا ميسر نباشد و ضمنا احتياج مبرمى به
سفر در ايران ( فارسى ) — صفحة 203
مساهمون: گاسپار دروويل
ص٢٠٣