( 1 ) سالارشان عبد الله بن عوف اشج بود . و چون به ايشان گفته شد پيامبر ( ص ) در مسجد نشستهاند ، همگى گفتند پيش ايشان مىرويم و سلام مىدهيم . آنان با همان جامهء سفر آمدند و شتران خود را بر در خانهء رمله دختر حارث خواباندند و همه نمايندگان همين گونه رفتار مىكردند . آنان به حضور پيامبر آمدند و سلام دادند و آن حضرت از ايشان پرسيد كداميك از شما عبد الله اشج است ؟ گفتند : اى رسول خدا ! او هم به حضور آمده است .
عبد الله اشج لباس سفر خود را از تن بيرون آورده و لباسى پسنديده پوشيده بود . او مردى كوتهقامت و زشت رو بود و چون آمد پيامبر ( ص ) مردى زشترو و كوته قامت را ديد .
عبد الله گفت : اى رسول خدا به وضع شكل و ظاهر مردان نبايد توجه شود به دو چيز كوچك مردان كه زبان و دل است نياز است . [ 1 ] پيامبر ( ص ) او را فرمودند : « دو خوى پسنديده در تو وجود دارد كه خداى آن دو را دوست مىدارد » . عبد الله پرسيد اى رسول خدا آن دو چيست ؟ فرمودند : « بردبارى و درنگ » . عبد الله گفت : اى رسول خدا ! آيا خويى است كه پديد آمده است - اكتسابى است - يا بر آن سرشته شدهام ؟ فرمودند : بر آن سرشته شدهاى .
محمد بن عمر واقدى مىگويد كس ديگرى جز عبد الحميد بن جعفر در اين حديث چنين گفته است كه * فرستادن خوراك و ميهمانى رسول خدا ( ص ) ده روز براى نمايندگان قبيله عبد القيس ادامه داشت . عبد الله اشج از پيامبر ( ص ) درباره فقه و قرآن مىپرسيد . و پيامبر ( ص ) هر گاه در محفل مىنشست او را به خود نزديك مىساخت و هر گاه ابى بن كعب مىآمد براى او قرآن تلاوت مىكرد . پيامبر ( ص ) فرمان پرداخت پاداش به نمايندگان عبد القيس داد و پاداش عبد الله اشج را بيشتر فرمود و به او دوازده و نيم وقيه كه بيشترين پاداشى بود كه رسول خدا پرداخت مىفرمود پرداخت شد .
گويد اسماعيل بن ابراهيم اسدى ، از يونس ما را خبر داد كه مىگفته است عبد الرحمان بن ابى بكرة گفته است اشج بنى عصر [ 2 ] مىگفت * پيامبر مرا فرمود كه در تو دو خوى است كه خداوند آن را دوست مىدارد . گويد : از ايشان پرسيدم آن دو چيست ؟ فرمود : بردبارى و آزرم . پرسيدم از دير باز بوده يا اينك پديد آمده است ؟ فرمود : از دير باز . گفتم : سپاس و
هامش
[ 1 ] . آيا زير بناى « المرء باصغريه قلبه و لسانه » همين سخن عبد الله اشج است ؟ !
[ 2 ] . عصر نام شاخهيى از قبيلهء انمار است كه اشج از آنان است به ابن قتيبه ، المعارف ، چاپ ثروت عكاشه ، قم ، 1373 ش ، ص 94 مراجعه فرماييد .