5 - نقل حركت آن به ماقبل ، اگر ساكن باشد ، تواصوا بالصّبر .
تاء تأنيث در آخر اسم كه ماقبل آن حرف صحيح و ساكن نيست ، ساكن و بدل و هاء مىشود ، تمره .
در صورت اتصال آن به فعل و يا حرف و يا اين كه قبل از آن حرف صحيح و ساكنى نبود به همان حال باقى مىمانند ، مانند قامت و ثمّت .
در تاء جمع مؤنث سالم و شبه آن هردو وجه جايز است ، المكرمات و المكرماه .
موارد الحاق هاء سكت به آخر كلمه
1 - فعل امر مبنى بر حذف لام ، أعطه .
2 - مضارع مجزوم به حذف لام ، لم يعطه .
3 - ماء استفهام مجرور به حرف ، لم .
4 - اسم مبنى بر بناء دائمى نه عارضى ، كتابيه .
وجوب الحاق هاء سكت :
1 - ماء استفهام مجرور به اسم ، اقتضاء مه
2 - فعل يك حرفى و يا دو حرفى كه يك حرف آن زائد است ، عه و لم يعه .
باب اماله
900
الالف المبدل من يا ، في طرف * امل كذا الواقع منه اليا خلف
مفعول مقدم ، صفت ، متعلق به المبدل ، متعلق به محذوف صفت مجرور ، فعل امر و فاعل ، متعلق به محذوف خبر مقدم ، مبتداى مؤخر ، متعلق به الواقع ، فاعل الواقع ، حال براى الياء .
الف بدل شده از ياء را كه در آخر كلمه باشد ، اماله كن ( الهدى و هدى ) همچنين است الفى كه واقع شده است از آن الف ، ياء جانشين ( يعنى الف قلب به ياء شده است مانند هديت ) .
901
دون مزيد او شذوذ و لما * تليه ها التّانيث ما الها عدما
ظرف متعلق به خلف و يا الواقع در بيت قبل ، مضاف اليه ، عطف به مزيد ، عاطفه ، جار و