المفيد ، الإرشاد ، 2 / 27 - 29 / عنه : الإربلي ، كشف الغمّة ، 2 / 5 ؛ العلّامة الحلّي ، المستجاد ( من مجموعة نفيسة ) ، / 447 - 449
وبلغ « 1 » أهل الكوفة هلاك معاوية ، فأرجفوا بيزيد ، وعرفوا خبر الحسين عليه السلام وامتناعه من بيعته « 2 » « 3 » وما كان من أمر ابن الزّبير في ذلك ، وخروجهما « 2 » إلى مكّة « 3 » ، فاجتمعت « 4 » الشّيعة بالكوفة في منزل سليمان بن صرد الخزاعيّ ، فذكروا هلاك معاوية ، فحمدوا اللَّه
هامش
( ابىطالب ) گرفتار بود ( وبا اين كه پيغمبر خدا بود ، از روى ناچارى سه سال در شعب ابىطالب ماند ودم فروبست ) وهمچنين آنگاه كه از مكة به مدينه هجرت فرمود ، چند روز در غار پنهان گشت .
وچون معاوية بمُرد ودوران زمان صلحى كه حسين عليه السلام را از اظهار دعوت وخواندن مردم به سوى خود جلوگيرى مىكرد ، سپرى شد . تا آن جا كه امكان داشت ، امر امامت خويش را آشكار ساخت ودر هر فرصتى كه پيش مىآمد ، براي آنان كه داناى به حق أو نبودند ، پرده برمىداشت ، تا اين كه در ظاهر براي أو ياورانى گردآمدند . پس آن حضرت مردم را به جهاد دعوت كرده وبراي جنگ دامن به كمر زد وبا فرزندان وخانوادهاش از حرم خدا وحرم رسول خدا صلى الله عليه وآله به سوى عراق رهسپار شد تا به كمك شيعيانش كه اورا دعوت كرده بودند ، با دشمن بجنگد وپيشاپيش خود پسر عمويش مسلم بن عقيل رضي الله عنه را بدان سو فرستاد واورا براي دعوت مردم به خدا وبيعت بر جهاد ، انتخاب فرمود .
پس مردم كوفه با مسلم بيعت كردند ، براي يارى كردن أو پيمان بسته وخيرخواهيش را به عهده گرفتند وپيمان خود را با أو محكم كردند . سپس زماني نگذشت كه بيعت اورا شكستند ودست از يارى أو باز داشتند واورا به دست دشمن سپرده تا اين كه درميان ايشان اورا كشتند وآنها از أو دفاع ننمودند . ( به دنبال آن ) براي جنگ كردن با حسين عليه السلام بيرون رفته ، اورا محاصره كردند واز رفتن أو به شهرهاى خدا ( كه در روى زمين دارد ) جلوگيرى نموده . واورا ناچار به رفتن جايى كردند كه نه ياورى به دست آرد ونه گريزى داشته باشد . ميانهء أو وآب فرات حائل شدند تا اين كه بر أو دست يافته واورا كشتند . پس آن امام مظلوم عليه السلام از دنيا برفت ، درحالى كه تشنه لب ، مجاهد ، شكيبا ، پاداشجو وستمديده بود . بيعتش را شكسته وحرمتش را برباد داده بودند . به هيچ وعدهاى با أو وفا نكرده ورعايت عهد وپيمانى كه به گردن گرفته بودند ، ننمودند وشهيد شد . چنانچه پدر وبرادرش عليهم السلام با اين أحوال از دنيا برفتند .
رسولي محلّاتى ، ترجمهء ارشاد ، 2 / 27 - 29 -
( 1 ) - [ تظلّم الزّهراء : لمّا بلغ ] .
( 2 - 2 ) [ مثير الأحزان : وخروجه ] .
( 3 - 3 ) [ لم يرد في روضة الواعظين ] .
( 4 ) - [ في العيون مكانه : ولمّا دخل الحسين عليه السلام مكّة وبلغ أهل الكوفة ذلك ، اجتمعت . . . ] .