هامش
- كوفيان شهيد شد .
از پس أو ، چنانكه در شرح شافيه مرقوم است وأبو مخنف حديث مىكند :
جابر بن عروه غفارى كه مردى سالخورده وپارسا بود ( 6 ) [ . . . ]
از پس أو ، مالك بن داود ، حضرت امام عليه السّلام را سلام داد وبه ميدان شتافت ( 7 ) [ . . . ]
عبد الرحمان بن الكدرى وبرادرش ، به روايت صاحب شرح شافيه در پيش امام عليه السّلام مردانگيها نمودند ( 8 ) [ . . . ]
وديگر ، مالك بن أوس المالكي ، به روايت اعثم كوفي كه از بزرگان علماى اخبار وموثقين راويان آثار است ، با شمشير كشيده به ميدان تاخت وچند تن مبارز را به خاك انداخت ، آنگاه در راه سيد الشهدا عليه السّلام بذل جان فرمود .
وهمچنان به روايت اعثم كوفي ، أنيس بن معقل الأصبحي ، خويشتن را به خداى بفروخت ( 9 ) [ . . . ]
أسامي شهداى يوم عاشورا را آنچه بنده از كتب معتبره به استيعاب واستقراء ( 10 ) يافتم واستوار داشتم ، بنگاشتم . سيد بن طاووس به اسناد خود از امام منتظر صاحب الامر ( صلوات اللّه عليه ) ، ترتيب زيارة شهدا را روايت مىفرمايد كه حاوي وحاكى أسامي بني هاشم وجز بني هاشم است . در آن كتاب زيارة ، أسامي بسيار كس از شهداست كه علماى اخبار وتواريخ در كتب خود ياد نكردهاند . بنده آن كتاب زيارة را ان شاء اللّه در جاى خود خواهم نگاشت .
اكنون اجمالا آن أسامي را مىنگارم كه امام عليه السّلام شهادت ايشان را منصوص داشته وعلماى اخبار به ذكر نام ونشان ايشان نپرداختهاند ، تا مكشوف افتد كه شهداى يوم عاشورا به هفتاد ودو تن مقصور نبودند .
اكنون بر سر سخن آييم :
نخستين از شهدا كه مورخين ومحدثين ياد از أو نكردهاند ، سليمان مولى حسين عليه السّلام است ، وديگر ، قارب مولى حسين عليه السّلام است ، وديگر منجح مولى حسين عليه السّلام است ، وديگر سعد بن بشر بن عمر الحضرمي است ، وديگر يزيد بن حصين الهمداني المشرفى القارى ، وديگر عمر بن الكعب الأنصاري ، وديگر عبد اللّه بن عمير الكلبي ، وديگر انس بن كاهل الأسدي ، وديگر شبيب بن عبد اللّه النهشلي ، وديگر حجاج بن زيد السعدي ، وديگر حوى بن مالك الضبعي ، وديگر يزيد بن ثبيت القيسي ، وديگر قعنب بن عمرو النميري ، وديگر سالم مولى عامر بن مسلم ، وديگر زيد بن معقل الجعفي ، وديگر جندب بن حجر الخولاني ، وديگر سعيد مولى عمرو بن خالد الصيداوي ، وديگر سالم مولى بنى المدينة الكلبي ، وديگر قاسم بن حبيب الأزدي ، وديگر عمر بن جندب الحضرمي ، وديگر شبيب بن حارث بن سريع .
همانا أسامي شهدا در اين كتاب زيارة ، هشتاد تن مسطور است . جمعى را كه در جنگ انبوه به أول حمله كشته شدند ، در جاى خود رقم كرديم وگروهى را به اتفاق مبارزان به شرح حال پرداختيم وشهداى بني هاشم از اين پس نگاشته مىآيد . اين جمله كه اكنون به نام ونشان مرقوم افتاد ، آنانند كه علماى اخبار وسير در كتب خويش نام نبردهاند وخبر ندادهاند . -