( 27479 - 27462 )
فرموده است : والّذي نصرهم تا پايان مقدّمه ،
استدلالي است بطور تمثيل بر آنچه بيان مىفرمايد كه خلاصهاش اين است : كسى كه مسلمانان را در آن زمان كه اندك بودند يارى وپيروزى بخشيد ، زندهاى است كه نمىميرد ، ودر اين هنگام كه مسلمانان از كثرت وفزونى برخوردارند نيز آنان را يارى وپيروزى خواهد داد ، أصل تمثيل ، حال كمي مسلمانان وفرع آن ، حال كثرت آنان ، وحكم تمثيل « 2 » ، پيروزى ، وعلّت آن بقاى ذات پروردگار ، ودوام حيات زنده جاويدى است كه مرگى براي أو نيست .
( 27527 - 27480 )
فرموده است : إنّك متى تسر تا آخر خطبه
مبتنى است بر رأى آن حضرت وخلاصه اين مشورت كه عبارت است از عدم صلاحديد آن بزرگوار به اين كه عمر شخصا از مركز خلافت بيرون رود وهمراه لشكريان رهسپار جنگ با روميان شود . دليل اين رأى اين كه ممكن است در برخورد با دشمن دچار مصيبت وشكست گردد ، وچون أو امروز تكيهگاه مسلمانانى است كه به أو پناه مىبرند ، ودر صورت وقوع نابودى وشكست وى ، براي آنان پايگاه استوارى كه به دور آن گرد آيند ، ومركز قدرتى كه بدان اعتماد كنند باقي نمىماند ، لذا تذكّر مىدهد كه يكى از دلير مردان را كه به شجاعت ودلاورى شناخته شده ، وسابقه فراوانى در نبرد وپيكار داشته ، واز تجربه وبينش در اين كار برخوردار باشد ، به جاى خود روانه جنگ كند ، ومعناى اين كه أهل البلاء را با أو همراه سازد اين است كه كساني را كه در اخلاص وخيرانديشى آنها ترديدى نيست ، ودر جنگها آزموده وصاحب تجربهاند به همراهى أو گسيل دارد ، سپس امام ( ع ) از بيانات خود
هامش
( 2 ) تمثيل در اصطلاح منطق داراى چهار ركن بدين قرار است : 1 - أصل 2 - فرع 3 - جامع يا علّت 4 - حكم . منطق مظفّر ( مترجم )