( 7921 - 7904 ) سوّمين صفت كوفيان اين بود ، كه همواره مورد بىاعتمادى امام ( ع ) بودهاند . بىاعتمادى نتيجهء اخلاق بد ، خلف وعده ، ودروغگويى بوده كه اعتماد امام را از گفتار آنها سلب كرده بود .
چهارمين صفت ناپسند آنها به نظر امام ( ع ) اين بود كه كوفيان استوانهء استوار ومحكمى نبودهاند ، كه رغبت حضرت را در پيكار با خصم برانگيزند وتكيهگاه خوبى براي مقابله با دشمن باشند . حضرت تعبير به « ركن » فرمودهاند ، « ركن » ، به معنى تكيهگاه محكم واستوار است . گفته مىشود فلانى ركن شديدي است ، اين جمله استعاره است از ركن الجبل ، يعنى دامنهء بلند كوه ، از جهت مشابهتى كه ميان شخص پابرجا وپايدار واستوارى كوه وجود دارد كه هر دو مورد مىتوانند پناهگاه خويش باشند ، چنان كه خداوند متعال همين واژه را بدين معنا به كار برده است :
قالَ لَوْ أَنَّ لِي بِكُمْ قُوَّةً أَوْ آوِي إِلى رُكْنٍ
« 5 » ركن شديد : يعنى قوى ومحكم كه شما را از آزار من باز مىداشت [ ركن شديد در آية مربوط به داستان حضرت لوط است كه در مقابل بدكاران قومش فرموده است ] در ميان حضرت ( ع ) كه به مردم كوفه مىفرمايد : شما ركنى نيستيد ، كه ميل كسى را به پشتيبانى خود جلب كنيد دلالت بر خوارى وناتوانى آنها دارد .
پنجمين صفت آنان ، كه حضرت بيان كرده اين است . كه ياران شرافتمندى نبودهاند كه بدانها احتياج پيدا شود . اين صفتي است براي توضيح ذلّت وخوارى كه از رذايل اخلاقى به شمار مىآيد .
( 7958 - 7922 ) به عنوان ششمين صفت كوفيان ، حضرت آنها را به شترانى تشبيه كرده است كه ساربان خود را گم كرده باشند وجه شباهت در آنها اين است كه اگر از سويى مجتمع شوند ، از سوى ديگر پراكنده مىگردند . اين تشبيه امام ( ع ) بر ناتوانى
هامش
( 5 ) سورهء هود ( 11 ) آية ( 80 ) : اى كاش مرا بر منع شما اقتدارى بود ، يا پناهگاه محكمى بود كه بدان پناه مىبردم .