ذيل آيهء : فتلقى آدم من ربّه كلمات . . . )
شرح
( 133 ) ناظر است به حديث : قال رسول اللّه ( ص ) لعلى عليه السلام : انت امامى يوم القيامه فيدفع الىّ لواء الحمد فادفعه اليك و انت تذود النّاس عن حوضى » ( كنز العمّال ، ج 3 ، ص 400 ) )
( 134 ) ر ك : به شمارهء 84 )
( 135 ) ر ك : به شمارههاى 35 - 34 و 110 )
( 136 ) ر ك : به شمارهء 17 )
( 137 ) اشاره است به فرمايش رسول اكرم ( ص ) دربارهء على ( ع ) كه او را در روز غدير خم ( 18 ذيحجّه سال دهم هجرى ) به ولايت و وصايت و امامت ، بعد از خود ، تعيين فرمود : « من كنت مولاه فعلىّ مولاه » ( ر ك : سفينة البحار ، ج 2 ، ص 692 ) )
( 138 ) ر ك : به شمارهء قبل )
( 139 ) كنيهء حضرت امير المؤمنين على بن ابيطالب است . در سبب تسميه به اين كنيت گفتهاند :
روزى آن جناب به حالت غم و غصه بر زمين مسجد استراحت فرموده ؛ در اين بين حضرت پيغمبر ( ص ) آمده رخسار و اندام او را از خاك و گرد آلوده ديد ، از راه شفقت براى بيدار كردنش فرمود : قم يا ابا تراب .
حضرت على ( ع ) اين كنيت را بسيار دوست مىداشت و به آن تفاخر مىفرمود . ( فرهنگ نفيسى ) )
( 140 ) اشاره است به آيهء شريفهء « و يقول الكافر يا ليتنى كنت تراباً . . . » ( آيهء 40 سورهء نبأ ) )
( 141 ) اشاره دارد به آيهء شريفهء : « يمحوا اللّه ما يشاء و يثبت و عنده امّ الكتاب ( آيهء 39 سورهء رعد ) )
( 142 ) اشاره است به جذب و دفعى كه در منظومهء عالم و افلاك وجود دارد . )
( 143 ) بو معشر : جعفر بن محمد منجم بلخى متوفّى به سال 272 هجرى . )
( 144 ) جابلسا : نام شهرى در مغرب بدون سكنه و نام شهرى در عالم مثال ( نفيسى ) )
( 145 ) هنگامى كه ناقوس نداى صبح يا شامگاه در مىدهد ما را بيدار كن )
( 146 ) اشاره است به قصّهء حضرت موسى ( ع ) كه به خداوند متعال مىنالد كه خود را به من بنماى و جواب « لن ترانى » : هرگز مرا نخواهى ديد - مىشنود . « قال ربّ ارنى انظر اليك - قال لن ترانى . » ( بخشى از آيهء 139 سورهء اعراف ) )
( 147 ) ر ك : به شمارهء 62 )
( 148 ) ر ك : به شمارهء 128 و نخستين آيهء سورهء اسرا كه مربوط به معراج رسول اكرم ( ص ) است :
« سبحان الّذى اسرى بعبده ليلًا من المسجد الحرام الى المسجد الاقصى الّذى باركنا حوله . . . » )
( 149 ) تبرّى و بيزارى جستن دشمنان و بدخواهان تو از تو ( اى على ( ع ) ) سرانجامش دوزخ است و اين عمل افراد را به منكرات و زشتىها دعوت مىكند ؛ امّا دوستى تو و علاقهمندى به وجود مقدّس تو نماز است و همچون نماز آدميان را از فحشاء و بديها باز مىدارد ( ضمناً مراجعه كنيد به آيهء 45 سورهء عنكبوت ) )
( 150 ) ر ك : به شمارهء 125