اكرم ( ص ( در شب اوّل ماه ربيع الاول سال سيزدهم از بعثت ) و پناه جستن در غار ثور نزديك مكّه در حالى كه تنها ابوبكر همراه آن حضرت بود و اين نكتهاى است كه ديگران بدان تفاخر و ادّعاى فضيلت مىكنند . شاعر بدين امر توجّه داشته است . )
شرح
( 13 ) اشاره است به حديث : « كنّا جلوسا ننظر رسول اللّه ( ص ) فخرج الينا قد انقطع شسع نعليه فرمى به الى على ( ع ) فقال : انّ منكم رجلًا يقاتل الناس على تأويل [ القران ] كما قاتلت على تنزيله . قال ابوبكر : انا - قال ( ص ) : لا - قال عمر : انا - قال ( ص ) : لا - و لكن خاصف النعل » ( ر ك : مسند احمد بن حنبل ، ج 3 ص 33 ) اشاره دارد به اينكه حضرت على ( ع ) بر تأويل قرآن كريم با مخالفان جنگ مىكند . )
( 14 ) در اين ابيات ناصر خسرو از « شتربان » و « فرّاش » و « اهل ديگ و ديگدان » ظاهراً به عمر ، ابابكر ، عبد الرحمن بن عوف و عثمان و طلحه نظر دارد . )
( 15 ) اشاره است به حديث : « ما ثبت اللّه حبّ علىّ فى قلب مؤمن فزلّت به قدم الّا ثبّت اللّه قدميه يوم القيامه على الصّراط »
و نيز : « بغض علىّ سيّئة لا تنفع معها حسنة » ( كنز العّمال ج 6 ، ص 158 ) و ( كتاب كنوز الحقايق ، مناوى صفحهء 53 )
و براى اطلاع بيشتر از اينكه دشمن على ( ع ) روى بهشت نمىبيند و به خير و سعادت فائز نمىشود : ر ك :
فضائل الخمسه من الصحاح الستّه ، ج 2 ، صص 219 ، 220 )
( 16 ) ر ك : شمارهء 5 )
( 17 ) اشاره است به حديث معروف نبوى ( ص ) : « انا مدينة العلم و علىّ بابها فمن اراد العلم فليأت الباب » ( بحار الانوار ج 9 ، ص 373 )
فردوسى طوسى نيز درين باره گويد :كه من شهر علمم عليّم در است * درست اين سخن گفتِ پيغمبر است) ( 18 ) اشاره است به فرمايش رسول اكرم ( ص ) كه فرمود : اقضاكم على -
و دربارهء داوريها و قضاوتهاى حضرت على ( ع ) - عمر بن الخطاب بارها گفت : لولا علىّ لهلك عمر .
همهء شواهد تاريخى نشان دهندهء اين است كه على ( ع ) شايستهترين فرد ، بعد از حضرت رسول ( ص ) - در قضاوت و داورى بوده است . )
( 19 ) اشاره دارد به قصهء حضرت سليمان پادشاه و پيغمبر مشهور بنى اسرائيل كه طبق اساطير مذهب بر جن و انس يا آدمى و پرى حكومت مىكرد و گفتهاند : پادشاهى او به سبب انگشترى بود كه بر آن نام سنّى يا اسم اعظم نقش شده بود و ديوى آن انگشترى از وى در ربود و مدتى پادشاهى از او بشد و به دست ديو افتاد . )
( 20 ) منظور حضرت خضر پيامبر است كه هر جا مىرود و مىنشيند سبزه مىرويد و برابر قول مشهور عمر ابدى دارد .