مؤلف و مجوسى يزدى يا كرمانى
[ مؤلف ضمن بحث از شرايط جزيه مىنويسد : ] و از مجوس كرمان يا يزد مجوسى به نزد بنده آمد و سواد خط آن حضرت را داشت و بر آن سواد مطابقتا نوشته بودند جمعى كثير از علما و از جهت ايشان به همين عنوان مقرّر فرموده بودند و آن اماننامه را مستمسك خود ساخته بود كه اگر ما بر حق نمىبوديم ، امام شما تقرير ما نمىفرمودند بر اين امان . و بنده در سن صغر بودم و جواب او گفتم كه ، اگر مذهب شما حق مىبود چرا آن حضرت صلوات الله عليه از شما جزيه مىگرفتند و اين شروط بسيار مىفرمودند . چون آن سواد كه ديدم قريب به هزار بيت بود و آن مجوسى مفحم شد و جواب نداد . ( 6 / 24 - 25 )
مؤلف و كتب يهود
و اين بنده تتبع بسيار كردهام اين تورات محرّف را تا ظاهر شد وجوه تحريفات پنج سفر و وجوه اكاذيب باقى . ( 3 / 53 )
[ مؤلف در ضمن نقل مربوط به حضرت داود و داستان اوريا و تكذيب آن و اين كه تورات محرّف است مىنويسد : ] و الحمد لله كه به واسطهء الزام يهود ، تورات را با اسفار ملحقه به آن مطالعه كردم ؛ پنج سفر تورات است كه در سفر آخر يهودان در آن خلاف كردهاند به اعتبار تكاليف شاقه كه در آنجا هست و باقى اسفار را ملحق به تورات كردهاند از جهت اغواى عوام . ( 6 / 209 )
و در انجيل بالفعل ايشان در انجيل يوحنا در سورهء سى و چهارم يا سى و پنجم اسم حضرت سيد المرسلين با صفاتش هست و همچنين در ساير كتب انبيا كه نزد بنده هست ، موجود است و تفصيلش در عيون اخبار الرضا و غير آن موجود است و خود مقابله كردهام موافقست با كتب يهود و نصارا كه الحال دارند . ( 6 / 263 )
مؤلف و تفسير مجمع البحرين
[ به كتاب تفسير مجمع البحرين خود اشاره كرده مىنويسد : ] در رؤيا به آن مأمور شدهام . . . و ان شاء الله تفسير تمام شود و خواهد شد كه در متشابهات قرآنى همگى از آثار ائمهء هدى صلوات الله عليهم مبيّن شود و فى الحقيقة جامع الثقلين باشد چنان كه در اين دو سه روز جديدا بشارت به آن واقع شد در ضمن بشارت بسيار كه يكى از آن اين بود كه
ذلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ *
« 1 » ( 6 / 216 : و نگاه كنيد 6 / 238 )
هامش
( 1 ) . حديد ، 12 .