تصوف و تلاقى آن با تشيع در ايران
در فاصلهء قرن پنجم تا قرن نهم هجرى ايران در معرض يورشهاى پىدرپى بيگانگان قرار داشت . هجوم سلجوقيان در قرن پنجم ، غزان بلخ در قرن ششم ، مغولان در سدهء هفتم و تيمور در پايان سدهء هشتم و آغاز قرن نهم كشور ايران را به ويرانهاى تبديل كرد و مردم را به فقر و فلاكت كشاند . هجوم مغولان نقطه اوج اين يورشها بود . آنان تمام شهرهاى ايران را با خاك يكسان كردند و انسانها بيشمارى را از دم تيغ خود گذراندند و شهر و فرهنگ شهرى را نابود كردند . « 1 »
تاريخنگاران مىنويسند : تنها در شهر نيشابور نزديك به 748000 نفر كشته شدند . « 2 » يورش مغول ظلم و بىعدالتى و بدبختى را براى جامعه ايرانى به همراه آورد و اين جامعه را دچار سقوط روحى و اخلاقى كرد ، در چنين شرايطى روحيهء دنياگريزى و
هامش
( 1 ) . جهانگشاى جوينى ، ج 1 ، ص 72 - 42 .
( 2 ) . محمد رضا فشاهى ، مقدمهاى بر سير تفكر در قرون وسطى ، ص 436 .