همه كس زودتر به رفع نياز ديگران اقدام مىكرد تا مبادا ديگرى زودتر اقدام نمايد و او از اجر و ثواب آن كار خير محروم بماند و مىفرمود :
« اگر دشمن من حاجتى داشته باشد و به من عرضه كند ، من هر چه زودتر نياز او را بر طرف خواهم كرد تا مبادا ديگرى بر من پيشى بگيرد و او را از من بىنياز كند و من از فضيلت آن محروم شوم . » « 1 »
از جمله داستانهاى محبت آن بزرگوار به مردم روايتى است كه زهرى نقل كرده ، مىگويد : در خدمت امام على بن حسين عليهما السلام بودم ، مردى از اصحابش شرفياب شد ، عرض كرد : من مردى عيالوارم چهار صد دينار مقروضم و قادر به پرداخت آن نيستم . در آن زمان نزد امام عليه السلام چيزى موجود نبود تا به او بپردازد اين بود ، كه اشك از چشمانش سرازير شد و فرمود :
« كدام غم و مصيبت از اين بالاتر كه مؤمن آزادهاى ببيند برادر مؤمنش مشكلى دارد و نتواند آن را بر طرف كند . » « 2 »
( 1 )
بخشندگى امام
اما بخشندگى نيز يكى از ويژگيها و صفات ذاتى آن بزرگوار بود ، تمام مورخان بر آنند كه آن حضرت از همهء مردم بخشندهتر و دست و دل بازتر و نسبت به فقرا و مستمندان نيكوكارتر بود . داستانهاى فراوانى از بخشش و كرم آن بزرگوار نقل كردهاند كه از جمله موارد زير است :
( 2 )
داستان محمد بن اسامه
محمد بن اسامه مريض شد ، امام عليه السلام به عيادت او رفت . وقتى كه
هامش
( 1 ) ناسخ التواريخ : 1 / 13 .
( 2 ) امالى صدوق .