تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جهانگشاى نادرى ( فارسى ) — صفحة 506

مساهمون:

ص٥٠٦
( 215 )

ص 25 ، سطر 13 : خلخال

[ خ ل خال ] ( اسم خاص ) . نام ناحيتى است بآذربايجان خاورى با مشخصات زير : حدود : شمال : شهرستان اردبيل ؛ جنوب : شهرستان زنجان ؛ شرق : كوههاى طالش ؛ باختر : شهرستان سراب و ميانه ؛ - آب و هوا : در قسمت شرقى و دامنهء كوههاى طالش سردسير ، در شمال و جنوب و باختر معتدل و كنار رود « قزل‌اوزن » گرمسير است . ارتفاعات : رشته جبال طالش در قسمت خاورى و جبال بركش در باختر و قراول در جنوب اين شهرستان قرار دارد . قصبهء مركزى خلخال « هروآباد » و بخشهاى مهم آن : « شاهرود » ، « كاغذ كنان » و « سنجيد » است . به « فرهنگ جغرافياى ايران » جلد چهارم و « جغرافياى سياسى كيهان » رجوع شود . ( 216 )

ص 25 ، سطر 15 : شاهسون

[ شا ه س و ن ] ( اسم خاص ) . شيروانى اين نام را چنين تعريف مىكند : « شاهسون مختصر عبارتى است بمعنى هركه شاه را دوست دارد بيايد . « 1 » لهذا از هر فرقه آمده و طاغيان شاه را شكست دادند و پادشاه آن جماعت را شاهسون نام نهاد . اكنون ( زمان شيروانى ) در ميان آنها طوايف مختلفه است . مسكن ايشان در ملك مغان و آذربايجان و عراق و فارس « 2 » است و قليلى در خراسان و كابل و كشمير سكونت دارند و در غريب‌نوازى و مهماندارى و شجاعت بر امثال خود طريق سبقت سپارند . » « 3 »
هامش
( 1 ) - اصطلاح تركى آن : « شاهسون كلسون . » ( 2 ) - در اطراف ساوه طايفه‌اى از شاهسونها ، كه بنام شاهسون اينالو هستند ، زيست مىكنند . مينورسكى مىگويد محل اولى آنها دقيقا معلوم نيست . ( تعليقه بر تذكرة الملوك ) ( 3 ) - شيروانى مىگويد علت بوجود آمدن شاهسونها نمك بحرامى قزلباشها بود و بر اثر اين كافر نعمتى شاه عباس اول شاهسونها را بوجود آورد . مينورسكى در تعليقة بر تذكرة الملوك مىگويد : به زمان شاه طهماسب اول نيز شاهسونها بسيار بودند . براى اطلاع بيشتر بدائرة المعارف اسلامى ذيل كلمهء شاهسون« SHAH - SEWAN »( مقاله فاضلانه مينورسكى ) مراجعه شود .