1 يثرب و اسلام
مقدمه در باب شناخت يثرب
شهر يثرب كه بعد از ورود رسول خدا صلى الله عليه و آله به اين شهر ، « مدينةالنبى » و به اختصار « مدينه » خوانده شد ، « 1 » در « طريق الهجره » حدود 450 كيلومترى شمال مكه واقع است و در مدار 39 درجه و 36 دقيقه شرقى و يك ثانيه در خط طولى و 24 درجه و 28 دقيقه و 5 ثانيه در خط عرضى قرار دارد . ارتفاع اين شهر از سطح دريا بين 597 تا 639 متر است « 2 » و جمعيت آن در سال 1415 هجرى حدود 661 هزار نفر بوده است .
مهمترين نكته در جغرافياى داخلى مدينه اين است كه شهر در ميان دو رشته حره « 3 » واقع شده كه يكى در شرق با نام « حرّهء واقم » و ديگرى در غرب با نام « حرّهء وبره » است .
در جنوب يثرب ، حرّهء جنوبى قرار دارد كه به آن « حرهء شَوْران » نيز مىگويند . اين حره نيز بخش جنوب را از حرهء شرقى تا غربى پوشانده و آنها را به يكديگر متصل كرده است .
هامش
( 1 ) . براء بن عازب در روايتى از رسول خدا صلى الله عليه و آله نقل كرده است كه حضرت فرمود : « مَنْ سَمّى الْمَدِينَةَ يَثْرِب ، فَلْيَسْتَغفراللَّه عَزَّوَجَلّ ، هِيَ طابة هي طابة » ؛ « كسى كه مدينه را يثرب بخواند بايد از خداوند طلب مغفرت كند . مدينه ، طابه است طابه . » ( نك : فضائل المدينة المنورة ، خليل ابراهيم ملاخاطر ، ج 1 ، صص 162 - 164 ) گفتنى است كه طابه نام ديگرِ اين شهر است و همينطور طَيْبه .
( 2 ) . الكعبة المعظمه ، ص 232
( 3 ) - منطقهء سنگلاخى كه سنگهايى شبيه به سنگهاى آتشفشان و داغ شده دارد .