تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام و ايران ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — صفحة 198

مساهمون:

ص١٩٨

دسته‌بندى بيمارىهاى مفرد

يك . بيمارىهاى تابع سوءمزاج

هرگاه مزاج عضو يا مزاج شخص طبيعى نباشد ، مرض تابع سوءمزاج رخ مىدهد ؛ به‌طورى كه يك اندام يا كل بدن از مزاج معتدلى كه براى آن مناسب است دور مىشود . بيمارىهاى تابع سوءمزاج به دو دسته ساده و مادى تقسيم‌بندى مىشوند . - سوءمزاج ساده : يعنى مزاج يك عضو يا كل اندام‌ها به علتى خارجى و گذرا تغيير كند ؛ مثلًا شخص در معرض سرماى بيش از حد قرار گيرد و يك عضو يا كل بدنش دچار سرمازدگى شود ( سوءمزاج سرد ساده ) . سردرد ناشى از گرماى آفتاب نيز مثال ديگرى از سوءمزاج ساده است . نكته قابل توجه اينكه معمولًا بعضى از سوءمزاج‌هاى ساده خارجى ، به دليل نداشتن زمينه داخلى ، آسان‌تر درمان مىشوند . - سوءمزاج مادى : زمانى ايجاد مىشود كه خلطى به‌طور غيرطبيعى كيفيت بدن را دگرگون سازد و در نتيجه آن مزاج يك اندام يا كل بدن دچار تغيير شود . چنانچه در مبحث مزاج‌هاى غيرمعتدل اشاره شد ، سوءمزاج‌ها نيز مىتوانند ، برحسب كيفيت غالب ، مفرد يا مركب باشند . بنابراين ، هر كدام از انواع سوءمزاجِ ساده يا مادى مىتواند به دو نوع مفرد يا مركب و هر يك به هشت دسته ديگر تقسيم شود كه در مجموع 16 نوع سوءمزاج خواهيم داشت . نمايش تصوير جدول 7 : تقسيم بندى انواع سوءمزاج نكته : با توجه به اينكه سوءمزاج مىتواند ساده يا مادى باشد و هركدام از اين دو نوع مىتواند با يك يا دو كيفيت بر مزاج تأثير بگذارد ، در ساده‌ترين دسته‌بندى اسباب و علل بيمارى ، يك مرض ( مثلًا سردرد ) مىتواند حداقل 16 سبب داشته باشد كه هر كدام درمان خاص خود را دارد .