امور دنيوى يا خير است ، يا لذت و اين دو البته در پرتو سلامت بدن بهدست مىآيد و سلامتى هم بدون صنعت طب - كه هم حافظ صحت و هم برگردانندهء سلامتِ از دسترفته است - ميسر نباشد . « 1 »
پيامبر ( ص ) بر استفاده از گياهان دارويى مانند مزرنجوش ، كاسنى ، سياهدانه ، حنا و سنا براى درمان بيمارىها تأكيد مىكرد . براى مثال مىفرمود :
مرزنجوش گُل خوبى است ؛ گياهى است در زير پايهء عرش كه آبش شفاى چشم است . « 2 »
و نيز فرمود :
بر هر برگ از برگهاى كاسنى قطرهاى از آب بهشتى مىلغزد . سياهدانه دواى هر درد است ، مگر بيمارى سام ( مسموميت كشنده ) حنا ، خضاب اسلام است ؛ دردسر را بر طرف مىسازد و به نور چشم نيرو مىدهد .
در مورد سنا نيز مىفرمود :
اگر در دوايى شفا نهفته باشد ، آن دوا ، سناست . « 3 »
دربارهء حجامت نيز مىخوانيم :
انَّ فيالحَجْمِ شِفآءً ؛ « 4 » حجامت مايهء شفاست .
قرآن كريم درباره آب مىفرمايد :
وَجَعَلْنَا مِنْ الْمَاءِ كُلَّ شَي حَي أَفَلَا يؤْمِنُونَ ؛ « 5 » و از آب ، هر چيز را زنده گردانيديم . چرا باز به خدا ايمان نمىآورند ؟
هامش
( 1 ) . ابن ابىالصيبعه ، عيونالانباء فى طبقاتالاطباء ، ص 1 ؛ بنگريد به : فيليپ خليل حِتى ، تاريخ عرب ، ج 1 ، ص 463 .
( 2 ) . حسنبن فضل طبرسى ، مكارم الأخلاق ، ج 1 ، ص 87 .
( 3 ) . بنگريد به : طبالنبى ، ترجمه و اقتباس جواد فاضل .
( 4 ) . نهجالفصاحه ، ص 175 . دراينباره بنگريد به : سيريل الگود ، تاريخ پزشكى ايران و سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 86 .
( 5 ) . انبيا ( 21 ) : 30 .