[ احياناً ] خلقت ناقص ، تا [ قدرت خود را ] بر شما روشن گردانيم . و آنچه را اراده مىكنيم تا مدتى معين در رحمها قرار مىدهيم ، آنگاه شما را [ بهصورت ] كودك برون مىآوريم . . . .
وَالْوَالِدَاتُ يرْضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَينِ كَامِلَينِ . . . ؛ « 1 » و مادران [ بايد ] فرزندان خود را دو سال تمام شير دهند .
2 . مقوله بهداشت و تندرستى كه دربرگيرنده اين موارد است : پوشيدن لباسهاى مرتب و پاكيزه ، دقت در غذا و خوراك و عدماسراف در آنها ، پرهيز از گوشتهاى زيانآور حيوانات ، توجه به بهداشت جنسى ، استراحت ، بهداشت اجتماعى و جز اينها :
يا بَنِي آدَمَ خُذُوا زِينَتَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَا يحِبُّ الْمُسْرِفِينَ ؛ « 2 » اى فرزندان آدم ، جامه خود را در هر نمازى برگيريد ، و بخوريد و بياشاميد و [ لى ] زيادهروى مكنيد كه او اسرافكاران را دوست نمىدارد .
وَثِيابَكَ فَطَهِّرْ ؛ « 3 » و لباس خويشتن را پاك كن .
طبالنبى
اين نوع طب ، شامل كلام قرآن و دستورهاى پيامبراكرم ( ص ) است كه بعدها شارحان و مفسران بدان مطالبى افزودهاند . روش پيامبراسلام ( ص ) درمورد بيمارىها درخور توجه و تأمل است . از نظر ايشان ، « هيچ درد و بيمارى بدون معالجه نيست . » آن حضرت بارها مىفرمود خداوند هيچ نوع بيمارى بر روى زمين نيافريد ، مگر آنكه درمان آن را نيز خلق كرده است . همچنين مىفرمود :
المِعْدَهُ بَيتُالداءِ وَالحِمْيهُ رَأسُ كَل دواءٍ ؛ « 4 » معده ، خانه مرض است و پرهيز [ نيز ] سرآمد دواهاست .
هامش
( 1 ) . بقره ( 2 ) : 233 .
( 2 ) . اعراف ( 7 ) : 31 .
( 3 ) . مدثر ( 74 ) : 4 . دراينباره بنگريد به : محمود نجمآبادى ، تاريخ طب در ايران پس از اسلام ، ص 130 و 131 ؛ گوستاو لوبون ، تاريخ تمدن اسلام و عرب ، ص 614 و 615 .
( 4 ) . نهجالفصاحه ، ص 625 . دراينباره بنگريد به : سيريل الگود ، تاريخ پزشكى ايران و سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 87 .