( 2747 ) 5 - محمّد بن يحيى ، عن أحمد بن محمّد ، عن ابن أبي عمير ، عن جعفر بن عثمان قال : حمل أبي متاعا إلى الشّام مع جمّال فذكر أنّ حملا منه ضاع . فذكرت ذلك لأبي عبد اللّه عليه السّلام قال : أتتّهمه ؟ قلت : لا . قال : فلا تضمّنه .
( 2748 ) 6 - محمّد بن يحيى ، عن أحمد بن محمّد ، عن العبّاس بن موسى ، عن يونس ، عن ابن مسكان ، عن أبي بصير ، عن أبي عبد اللّه عليه السّلام في الجمّال يكسر الّذي يحمل أو يهريقه . قال : إن كان مأمونا فليس عليه شيء وإن كان غير مأمون فهو ضامن .
شرح
* ( 2747 ) * 5 - پدرم كالائى را به ساربان داد تا به شام ببرد . بعدا به من اطلاع داد كه يك بار آن مفقود شده است . من حكم آن را از أبو عبد اللّه صادق - عليه السلام - پرسيدم وأبو عبد اللّه گفت : آيا ساربان را متهم مىكنى ؟ من گفتم : نه . أبو عبد اللّه گفت : پس أو را تاوان مكن .
* ( 2748 ) * 6 - از أبو عبد اللّه صادق ( ع ) پرسيدند : اگر ساربان بار شكستنى را بشكند ويا بار ريختنى را بريزد ، بايد تاوان بدهد ؟ أبو عبد اللّه گفت : اگر امين باشد ، تاوانى بر أو نيست ، واگر امين نباشد ، مسؤوليت متوجه أو خواهد شد .
توجه : كارگر ، صنعتگر ، باربر ، ساربان وكشتيبان ، در صورتي كه امين نباشند ومورد اتهام قرار بگيرند ، به صرف اتّهام تاوان نمىشوند ، بلكه بايد گناه آنان در محكمهء شرع به ثبوت برسد تا بتوانند تاوان بگيرند . در اينگونه موارد ، اگر به كارگر وصنعتگر وباربر وأمثال آنان فشار بياورند ، ممكن است بدون حكم قاضى وبهخاطر حفظ موقعيت ، تاوان بدهند . ولى اين تاوان صورت شرع ندارد .