روبهرويش قرار داشت ، نزديك به سه ذرع فاصله باشد و در همان جايى نماز مىخواند كه بلال به وى گفته بود رسول خدا صلى الله عليه و آله در آنجا نماز گزارد . و البته اشكالى ندارد كه هر كس در هر جاى كعبه كه مىخواست ، نماز بگزارد . « 1 » در روايتى كه تاريخ ازرقى آورده مىگويد : زمانى كه معاويه در كعبه بود ، ابنعمر را فراخواند و گفت : اى ابوعبدالرحمان ، آنگاه كه پيامبر صلى الله عليه و آله وارد كعبه شدند ، در كجا نماز گزاردند ؟ گفت : در ميان دو ستون جلويى . به طورى كه ميان آن حضرت و ديوار ، به اندازهء دو يا سه ذرع فاصله بود . « 2 » استاد ما ابوالفضل عراقى ، سخن نيكويى در تعيين جاى نماز پيامبر صلى الله عليه و آله در كعبه دارد .
وى مىگويد : آنچه ما پس از ذكر احاديث وارده در اين باره فهميدهايم ، خلاصه و نتيجهاش اين است كه :
مصلّاى پيامبر صلى الله عليه و آله در كعبه از اين قرار است كه وقتى از در كعبه وارد آن مىشويم بايد بين دو تا سه ذرع ميان خود و ديوار را پشت سر بگذاريم و بهتر آن است كه همان فاصلهء سه ذرع را رعايت كنيم ؛ زيرا اگر همين سه ذرع محل واقعى مصلاى پيامبر صلى الله عليه و آله باشد كه درست در روى آن قرار گرفته و اگر محل واقعى دو ذرع باشد ، صورت و دستان نمازگزار در جاى پاى پيامبر صلى الله عليه و آله گذارده مىشود و بدين لحاظ اين كار بهتر از جلوتر آمدن ( يعنى رعايت دو ذرع ) است .
تعداد ركعتهاى نماز پيامبر صلى الله عليه و آله هنگام ورود به كعبه
بنا بر روايتى از عبداللَّهبن عمربن خطاب و بلال در روايتى كه از ابنعمر و از جابربن عبداللَّه در « شرح معانى الآثار » طحاوى « 3 » آمده است و نيز از عمر به روايتى كه عبدالرحمانبن صفوان از عمر و جماعتى كه در آن زمان با پيامبر صلى الله عليه و آله بودند و روايتى از
هامش
( 1 ) - ابنهشام اين روايت را در سيرهء خود ( ج 2 ، ص 275 ، چاپ جماليه ) با اندك اختلاف آورده است .
( 2 ) - اخبار مكه ، ج 1 ، ص 271
( 3 ) - « شرح معانى الآثار » ، ج 1 ، ص 391 ، چاپ دارالكتب العلميه 1399 ه . / 1979 م .