كه فرمان نبردند و آشاميدند ولى همين چهار هزار نفر هم دچار نفاق و سرپيچى از فرمان طالوت شدند بجز سيصد و چندى ( از سدى ) مىگويند كسانى كه از آن آب زياد نوشيدند تشنه شدند و كسانى كه كم نوشيده بودند سيراب شده و تشنگى آنان بر طرف شده بود .
با اين امتحان ، طالوت كسانى را كه از دستورش سرپيچى كرده و اطاعت نكرده بودند عقب زد و كسانى را كه اطاعت كرده بودند با خود برد .
« فَلَمَّا جاوَزَهُ هُوَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ »
وقتى طالوت با كسانى كه به او ايمان آورده بودند از نهر گذشتند .
از « براء بن عازب و قتاده و حسن » نقل شده كه با طالوت فقط مؤمنان كه بعدد اصحاب بدر بودند گذشتند . ولى ابن عباس و سدى مىگويند مؤمنان و كافران از نهر عبور كردند ولى كافران جدا شدند و مؤمنان باقى ماندند به همان عدد اصحاب بدر و اين قول ، اقوى است زيرا تعبير قرآن اينست
« فَلَمَّا جاوَزَهُ هُوَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ »
پس از آنكه طالوت و مردم از نهر گذشتند و ديدند زيادى لشكر دشمن را ،
« قالُوا لا طاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجالُوتَ وَ جُنُودِهِ »
گفتند يعنى همان كسانى كه نافرمانى كرده بودند ( و اين دليل صحت قول دوم است كه گفتيم ) ما را طاقت مقابله و نبرد با اين لشكر نيست ولى مؤمنين كه به تعداد اصحاب بدر بودند گفتند :
« كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ »
چه بسيار جمعيت كمى كه پيروز شد باذن خدا بر جمعيت بسيارى .
ابو القاسم بلخى ميگويد : ممكن است همه آنها مؤمنين و اطاعت كنندهگان از طالوت بودند ولى از نظر درجه يقين و ايمان با هم اختلاف داشته و بعضى قوى و جمعى ضعيف بودند و اين سخن كسانى بود كه ايمان راسخ و قوى داشتند .
« قالَ الَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُمْ مُلاقُوا اللَّهِ »
از مؤمنان ثابت قدم اين چنين تعبير شده است « كسانى كه ميدانند آنان خدا را مىبينند » و ملاقات و ديدار خدا يعنى بازگشت بسوى او و پاداش يعنى كسانى كه ميدانند كه بسوى خدا و پاداش او خواهند رفت . در