تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — صفحة 382

مساهمون:

ص٣٨٢
خوشوقتى است كه اين دستهاى ناپاك بحكاكيها و زينت‌هاى طلا و نقرهء آنها آسيبى نرسانده‌اند . امروز ايرانيان قدر اين اشياء نفيس را ميدانند و آنها را برايگان از دست نميدهند و نميتوان مانند سابق آنها را به سهولت باروپا منتقل نمود . دسته بعضى از كاردها علاوه بر قلم‌زنى و حكاكى از سنك يشم ساخته شده است و حكاك نقش‌هاى مطلوبى در آنها بوجود آورده و بعضى را هم با دانه‌هاى كوچك ياقوت مرصع نموده است .

انواع مقراض‌ها

مقراضهاى ايرانى سبك‌وزن و برنده هستند و بانواع مختلف ساخته شده‌اند ، مقراضيكه خياطان و كلاه‌دوزان به كار مىبرند از ساير انواع بزرگتر است و داراى حلقه‌هاى دستگيرهء وسيعى است . مقراضى كه براى قلمدان ساخته شده بسيار ظريف و نازك است و براى آنكه در قلمدان جاى بگيرد . حلقه‌هاى آن را طورى ساخته‌اند كه درهم فروميروند . پاره‌اى هم داراى دستگيرهء تاشونده‌اى هستند . تيغه‌هاى اين نوع مقراض‌ها فوق‌العاده نازك و ظريف هستند و بايد در استعمال آنها نهايت احتياط و دقت را به كار برد زيرا كه با كمترين برخوردى شكسته ميشوند . مقراضهائى هم ديده مىشود كه براى تجمل باشكال عجيب‌وغريبى ساخته شده‌اند . بطوريكه در عكس ديده مىشود يكى از آن‌ها به شكل لكلكى است كه در حال پرواز باشد و فكر صنعتگرى كه توانسته است با خطوط بسيار ساده چنين شكلى را بسازد بسيار قابل تمجيد است . نوع ديگرى هم در پائين عكس در طرف راست ديده مىشود كه تنهء آن مانند بز كوهى است و براى آنكه بتوان از آن استفاده كرد صنعتگر پوزهء آن را دراز كرده و به شكل نوك مرغان درآورده است و دستگيره‌هاى كوچكى دارد كه در پشت آن مخفى ميشوند و صنعتگر در ساخت آن فكر و دقت به كار برده است .