تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — صفحة 102

مساهمون:

ص١٠٢
واردات 200153000 فرانك صادرات 162997000 فرانك

واردات و صادرات

در اين سال 66 ميليون فرانك پارچه‌هاى پنبه‌اى و 59 ميليون قند و 6 ميليون چاى بايران وارد شده است . از صادرات اين سال رقم عمده فرش بود كه 15 ميليون فرانك بتركيه و 5 ميليون فرانك بروسيه رفته است و فرانسه نيز چهار پنجم پيلهء صادره از ايرانرا خريدارى نموده است و بقيه صادرات ، مواد خام و ميوه‌هاى خشك و غيره بوده است انگلستان و روسيه بيشتر از ساير كشورها با ايران مبادلات جنسى دارند بطوريكه روسيه پنجاه و هفت درصد و انگلستان با هندوستان بيست و دو درصد تجارت ايران را به خود انحصار داده‌اند . تركيه در درجه سوم و فرانسه در درجهء چهارم واقع است . يك علت فزونى صادرات ايران بروسيه مجاورت سرحدى روسيه است با نواحى حاصل‌خيز ايران مانند خراسان و مازندران و گيلان و آذربايجان و علت ديگر وجود راههاى شوسه‌ايست كه بدست كمپانيهاى روسى ساخته شده و حمل‌ونقل مال التجاره در آنها به سهولت انجام مييابد . يكى از اين راهها راه شوسهء انزلى به تهران و ديگرى راه جلفا به تبريز است . بعلاوه روسيه در پاىتخت ايران و ايالات مهم آن بانكهائى داير كرده است و چون ترانزيت‌برى را هم ممنوع كرده ميتوان گفت كه تقريبا تجارت ايرانرا به خود انحصار داده است . انگليسها با اينكه از طرف هندوستان بايران نزديك هستند در معاملات با ايالت حاصل‌خيز خراسان با اشكالاتى مواجه ميگردند . اخيرا راهى ايجاد كرده‌اند كه از بيابان سيستان عبور مىكند و كاروان از اين راه نميتواند مسافت بين خراسان و هندوستان را در كمتر از يك ماه طى كند . از طرفى هم انگلستان بيشتر بخليج فارس نظر دارد و پيوسته درصدد است كه نفوذ خود را در اين قسمت ايران توسعه دهد و به همين منظور است كه چهار خط كشتىرانى براى وصول بخليج فارس ايجاد نموده كه يكى از بمبئى و كراچى به اين ناحيه متصل ميگردد و سه خط ديگر مستقيما از لندن