تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اللباب شرح فارسى بر خلاصه الحساب ( فارسى ) — صفحة 166

مساهمون:

ص١٦٦
مىشود . 3 - مساحت مثلّث حادّ الزّوايا : براى تحصيل مساحت اين مثلّث بايد خطّيكه از هركدام از زوايا بر وتر مقابلش عمود شده است در نصف آن ضرب كنيم . پس اگر وتر چهار و عمود دو ذراع باشد مساحتش چهار ذراع مىگردد . قوله : فقائم الزّاويه منه : ضمير در « منه » به مثلّث راجع است . قوله : احد المحيطين بها : ضمير در « بها » به زاويه راجع است . قوله : و منفرجها : ضمير مؤنّث به زاويه عود مىكند . قوله : المخرج منها : ضمير در « منها » به زاويه راجع است . قوله : على وترها : يعنى وتر زاويه . قوله : تضرب به : ضمير در « به » به عمود برمىگردد . قوله : من ايّها : ضمير مؤنّث به زاويه برمىگردد . قوله : على وترها : ضمير مؤنّث به زاويه عود مىكند . قوله : كذلك : يعنى همچون مثلّث منفرج الزّاويه كه يا نصف عمود را در وتر ضرب بايد نمود و يا بالعكس يعنى نصف وتر را در عمود لازم است ضرب كنيم . متن : و تعرف أنّه اىّ الثّلاثة بتربيع اطول أضلاعه فان ساوا الحاصل مربّعى الباقين فهو قائم الزّاوية او زاد فمنفرجها او نقص فالحادّ . ترجمه :

طرز تشخيص اقسام مثلّث‌ها

و دانسته مىشود كه كداميك از اقسام مثلّث است باينكه اطول اضلاعش مربّع مىكنيم پس اگر حاصل با مجموع مربّعهاى دو ضلع باقى مساوى بود پس شكل مثلّث قائم الزّاويه بوده و اگر زائد بر آنها بود منفرجه و در صورتى كه كمتر باشد حادّ الزّاويه مىباشد . شرح براى اينكه بدانيم مثلّث رسم شده آيا قائمه است و يا منفرجه و يا حادّه قاعده اينست :