شديم ، آفتهاى مال با از دست رفتن مقام اخروى او شروع مىشود در جايى كه بايد حساب پس بدهد ، و تنگدستان پانصد سال پيش از او وارد بهشت مىشوند ، و او اگر به مقدار كفايت بسنده نكند ، در زمرهء ثروتمندان خواهد بود و از جرگهء فقرا بيرون مىرود ، و اگر بخواهد اين مقامات را حفظ كند بايد به كسانى كه در دنيا پايينتر از اويند نگاه كند نه به بالاتر از خود ، زيرا شيطان همواره نظر او را به بالاتر وامىدارد ، و به او مىگويد : از پى مال دنيا بودن كوتاهى نكن كه ثروتمندان از نعمت خوراكها و پوشاكها برخوردارند ، و نظر او را در بارهء دين و توجّه به پايينتر منصرف مىسازد و مىگويد : به خود سخت نگير ، چرا مىترسى در حالى كه فلانى داناتر از تو است و نمىترسد ، و همهء مردم سرگرم رفاهند ، و تو خود را از مردم جدا نكن ! ابو ذر - خدايش بيامرزد - مىگويد : حبيبم ، پيامبر گرامى ( ص ) مرا نصيحت كرد كه به پايينتر از خودم نگاه كنم نه به بالاتر از خودم ، يعنى در امور دنيا بايد چنين باشم .
ابو هريره گويد : رسول خدا ( ص ) فرمود : هر گاه كسى از شما خواست به آن كه خداوند مال و نعمتى داده است نگاه كند بايد به كسانى كه پايينتر از او هستند ، بنگرد ( 14 ) .
به اين وسيله است كه انسان مىتواند قناعت را به دست آورد ، و اساس كارها صبر و كوتاهى دامنهء آرزوهاست و بداند كه نهايت صبر و پايدارى در دنيا چند روزى است كه باعث بهرهمندى وى در روزگارانى طولانى و بىپايان مىگردد ، چنان كه خداى متعال فرموده است : « تا آسمانها و زمين پايدار است در نعمتهاى الهى جاودانند ( 15 ) » و او چون بيمارى است كه بر تلخى دارو و بد طعمى آن به خاطر شفا و بهبودى خود ، صبر مىكند .
مجموعه ورام ( آداب و اخلاق در اسلام ) ( فارسى ) — صفحة 316
مساهمون: ورام بن أبي فراس المالكي الاشتري
ص٣١٦