كه خود علاقهمند به شوخى باشد .
اما مسخره كردن و دست انداختن ديگران اگر باعث رنجش شود ، حرام است ، خداى متعال فرموده است : « اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، نبايد گروهى ، گروه ديگر را مسخره كند ، شايد كه بهتر از ايشان باشند . » ( 26 ) مسخره كردن ، يعنى كوچك شمردن ، توهين ، و اشاره به عيبها و كاستيهاى كسى به طورى كه باعث خنده شود .
عايشه مىگويد : روزى اداى كسى را در مىآوردم ، پيامبر ( ص ) فرمود : من دوست ندارم اداى كسى را درآورم ، در صورتى كه خودم چنين و چنانم ، آنگاه به من اعتراض كرد . ( 27 ) ابن عباس - خدايش از او خشنود باد - در بارهء آيه مباركه : « . . .
مىگويند اى واى بر ما چيست اين نامه كه هيچ گناه كوچك و بزرگى را فروگذار نكرده است ، مگر اينكه آن را به شمار آورده است . . . » ( 28 ) مىگويد : صغيره ، لبخند مسخره آميز به مؤمن است ، و كبيره ، خندهء قهقهه به اين منظور است ، و اين سخن اشاره دارد كه به مردم خنديدن از جمله خطاها و گناهان است .
پيامبر خدا ( ص ) فرمود : هر كس برادر مؤمنش را با گناهى مشخّص كند كه از آن توبه كرده است ، از دنيا نخواهد رفت تا خود مرتكب آن گناه شود . ( 29 ) تمام اين سخنان به كوچك كردن و خنديدن ديگرى به منظور توهين و ناچيز جلوه دادن وى ، بر مىگردد .
[ متن عربى ] جدال ، شوخى و مسخرگى
1 - لا تمار أخاك و لا تمازحه و لا تعده موعدا فتخلفه .
2 - من ترك المراء و هو محقّ بنى اللَّه له بيتا في أعلى الجنّة و من ترك المراء و هو مبطل بنى اللَّه له بيتا في ربض الجنّة .