آنها را به سهام پايينترى تنزّل نداده باشد . بنابراين ، همسر زن كه در مرتبهاى نصف ارث او را مىبرد و چون تنزّل يابد ، سهم او به يك چهارم مىرسد ، اين يك چهارم او مشمول اكسرى ديگرى نمىگردد . و همسر مرد كه در مرتبهاى يك چهارم ارث او را مىبرد و چون تنزّل يابد ، سهم او به يك هشتم مىرسد ، اين يك هشتم او مشمول كسرى نمىشود . و هر يك از پدر و مادر كه سهم آنها يك سوم است و چون تنزّل يابد به يك ششم مىرسد ، اين ششم مشمول كسرى ديگرى نمىگردد و سهم اينان پس از اين تنزّل هيچگونه نقص ديگرى را نمىپذيرد و نقص و كمبود مذكور تنها بر سهم دختر و خواهرش وارد مىگردد ، چون هر يك از آنها نصف ميراث را مىبرد و اگر بيشتر باشند دو سوم را ؛ حال اگر سهام تعيين شده آنها را از اين مرتبه تنزّل دهد ، آنچه باقى مىماند از آنِ آنهاست . بنابراين ، در مثال مذكور ، سهم پدر و مادر ميت دو ششم مىشود و سهم زن او يك هشتم و آنچه باقى مىماند از آنِ دو دختر او مىگردد . « 1 »
روايات امامان اهلالبيت ( ع ) دربارهى « عول » :
1 - محمد بن مسلم ، فضيل بن يسار ، بريد عجلى و زراره بن اعين از امام باقر ( ع ) روايت كردهاند كه فرمود : « سهام ارث « عول » و سرشكن نمىشوند و بيش از شش قسمت نباشند . » « 2 »
2 - ابومريم انصارى از امام باقر ( ع ) فرمود : « همانا خداوندى كه شمار ريگهاى انبوه را مىداند ، همو مىداند كه سهام ارث بيش از شش سهم نباشند . » « 3 »
3 - بكير از امام صادق ( ع ) فرمود : اصل سهامِ ارث از شش سهم است ؛ نه
هامش
( 1 ) . مراجعه كنيد : شرح لمعه ، ج 8 ص 86 - 91 .
( 2 ) . كافى 7 / 80 . وسائل 17 / 421 .
( 3 ) . كافى 7 / 79 . وسائل 17 / 422 . .