عرب هم پيمان شده بودند . « 1 »
رسول خدا ( ص ) در سال هفتم هجرى پس از بازگشت از « حديبيّه » به سوى آنها رفت و به كسانى كه در حديبيه حضور نداشتند اجازه شركت در خيبر را نداد ، مگر به « جابربن عبدالله بن حرام انصارى » چون آنها از شركت در حديبيه سرباز زده و مسلمانان را مضطرب كرده بودند . « 2 »
رسول خدا ( ص ) يهود را در درون قلعههاى خود حدود يك ماه به محاصره درآورد و آنها هر روز با ده هزار جنگجو بيرون مىآمدند و مىجنگيدند ، ولى در نهايت بخشى از آن با زور و بخشى با مصالحه فتح شد و پيامبر ( ص ) آنچه را كه با زور فتح شده بود تخميس نمود و چهار پنجم آن را بين مسلمانان حاضر در نبرد خيبر و حديبيه تقسيم كرد و چون كارگر و كشاورز ماهر در اختيار نداشت زمينهاى آنجا را به يهوديان سپرد تا آن را بكارند و اداره كنند و نيمى از محصولش را بردارند . « 3 »
گفتهاند : « رسول خدا ( ص ) خيبر را به 36 سهم تقسيم كرد و هر يك از اين سهام را به يكصد سهم : رسول الله سهم و مسلمانان نيز 18 سهم و سهم رسول خدا همانند سهم يكى از آنها بود . » « 4 »
و گفتهاند : « سهام مسلمانان را ميان شركتكنندگان در حديبيه و كسانى كه با
هامش
( 1 ) . احكام السلطانيه ماوردى ، ص 169 ، و ابويعلى ، ص 184 ، و معجم البلدان ، مادّه « خيبر » .
( 2 ) . مغازى واقدى ، ص 634 ، و تفسير سيوطى ، ج 2 ص 192 .
( 3 ) . مغازى واقدى ، ص 637 . وفاء الوفاء ، ص 1210 ، و فتوح البلدان ، ج 1 ص 26 - 31 . و در مغازى واقدى ، ص 688 - 699 ، گويد : هنگامى كه ابوبكر وفات كرد ، فرزندان و وارثانش سهم او از خيبر را كه يكصد بار شتر بود در زمان عمر و عثمان دريافت مىكردند - تا آنجا كه گويد : - و اين تا زمان عبد الملك و پس از او نيز ادامه داشت و بعداً قطع شد .
( 4 ) . فتوح البلدان ، ج 1 ص 29 ، و الأموال ابوعبيد ، ص 56 . .