سلوكى را پشت سر مىگذارد و مانند اينكه كره ماه گاهى تمام آن ظاهر مىشود و حالت بدرى به خود مىگيرد و گاهى تمام آن از چشم مىافتد و حالت محاقى پيدا مىكند سالك نيز گاهى در قدم سلوك و صعود به مرحله بدرى مىرسد و هنگامى در راه نزول به منزل محاق در مىآيد و شخص دورانديش متوجه به سلوك مىتواند نمونههاى ماه و فلك و منازل و بروج آن را در انسان سالك مشاهده نمايد .
از طرف ديگر سالك سائر مىداند حروف بيست و هشتگانه يا بيست و نهگانه از اولين آسمان كه فلك قمر است بوجود مىآيد و همچنان كه آسمان هفتگانه در فضا معلق است كلام هم داراى هفت آسمان است نخستين آنها آسمان حروف است كه صورت و معناى كلام را حكايت مىكند و عدد انحراف قمر را در منازلش بيان مىكند و سى رديف دندان در دهان كه مدار حروف است اشارهء بدانست و حد لوح حروف بر عرش كه از لب به قلب و از حرف با به حرف هاء آغاز و انجام پيدا مىكند و اين حروف به حسب اختيار آدمى در لوح حروف ثابت مىگردد و هرگاه آدمى به سرحد هلاكت برسد بدون اختيار انسانى باقى مىماند بلكه ثبوت آن به حسب آن چيزيست كه از براى قلم حق واجب گردد و شكى نيست ظهور حروف فرع وجود قلم حقاند و قلم حق هم فرع اراده و قدرت اوست پس هرگاه كاتب حادث كه از خود وجودى ندارد رو به فنا و زوال بگذارد كاتب قديم كه وجودش از خودش مىباشد و غنى به ذاتست آنچه را بخواهد و به -
فوائح الجمال وفواتح الجلال ( فارسى ) — صفحة 178
مساهمون: محمد باقر ساعدى
ص١٧٨