كه بار ديگر به جنگش نيايد و به آنان چهار درهم توشه راه مىداد . « 1 »
على عليه السّلام به عبداللَّه بديل در جنگ صفين فرمود : « اى ابو علقمه ! بدانان شبيخون مزن و هيچ مجروحى از ايشان را مكش و فراريانشان را تعقيب مكن « 2 » » .
پس از پايان جنگ نهروان على عليه السّلام چهار صد نفر نيمه جان در ميدان يافت كه آنان را نكشت بلكه تحويل اقوامشان داد . « 3 »
آنچه كه گذشت عمل و سيره آن حضرت درباره جان دشمنانش بود امّا درباره اموالشان نيز منت نهاد و به خودشان برگرداند ، كه مشروح آن بعداً خواهد آمد .
ه ) نهى از كشتن كسى كه نمىجنگد و به دشمن مسلمانان يارى نمىرساند .
پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله در مكه كشتن كسى را كه نمىجنگيد نهى فرموده است ، آن حضرت همچنين قتل زنان و نوجوانان و پيران را كه نمىجنگند و به جنگاوران ، ولو با فكر و تدبير ، يارى نمىرسانند نهى فرموده است .
كشتن نوكران ، راهبان ، از كار افتادگان و صومعه نشينان كه در جنگ عليه مسلمانان به هيچ نحوى دخالت ندارند نيز از نظر آن حضرت جايز نيست . و اينك اسناد و مدارك :
1 . در جريان فتح مكه به فرماندهان [ سپاه ] خويش سفارش نمود كه جز با آنها كه به جنگ با مسلمانان پرداخته باشند ، با كسى نجنگند . « 4 »
2 . على عليه السّلام نيز به معقل بن قيس فرمود : « هيچ گاه با كسى جنگ آغاز مكن مگر اين كه با تو از در جنگ درآيد « 5 » » .
هامش
( 1 ) . « لن اقتلك صبرا انى اخاف اللَّه رب العالمين » . مصنف ابنابىشيبه ، ج 15 ، ص 295 . در حاشيهاش به نقل از كنزالعمال ، ج 11 ، ص 338 و ر . ك : البحار ، ج 41 ، ص 50 .
( 2 ) . « يا ابا علقمه لا تبيت القوم و لا تذفف على جريح لهم و لا تطلب هاربهم » انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 331 .
( 3 ) . انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 375 .
( 4 ) . البداية و النهاية ، ج 4 ، ص 297 .
( 5 ) . « لا تقاتلن الا من قاتلك » ، انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 479 .