تخطي إلى المحتوى الرئيسي

خلاصهء عبقات الانوار (حديث منزلت) (فارسى) — صفحة 604

مساهمون:

ص٦٠٤
در تفسير و تصوّف و غير اين‌هاست ، پيش از سال هفتصد و چهل درگذشت . » « 1 » 6 - 20 . سيد محمّد دهلوى تصريح مىكند كه اين حديث ، برهانى است بر اتّحاد ميان‌پيامبر و على سيد محمّدبن‌يوسف حسينى دهلوى معروف به « گيسودراز » چنين گويد : « جبرئيل هنگام حضور نزد پيامبر بيشتر به صورت دحيهء كلبى درمىآمد ، البتّه نه به اين معنى كه از صورت اصلى خود خارج شود و نه اين كه اين صورت با آن مغايرت دارد ، بلكه تنها اختلاف در اعتبار است ، چون در خارج به طور مطلق ، مطلقى وجود ندارد . و نيز گفته مىشود كه جبرئيل ، عقل محمّد است كه به صورتى متمثّل شده است ، پس وضع اشياء در جايگاه‌هاى خودش بوده است . البته گفته‌اند كه آشكار شدن خلاف عقل است ، ليكن آن عقل پنهان است و آن‌جا عقل كل است كه اگر آن را يافتى و به آن نظر افكندى ، بسيارى از اسرار را به دست مىآورى . از اين رو بود كه فرمود : من و على از يك نور آفريده شديم ، چون على براى پيامبر برادر بود ، ميان هر دو نوع و دو شكل ، برادرى قرار داد ، در من نبوت و در او خلافت ، و تو نزد من مانند هارون نسبت به موسى هستى ، حكايت از آن واقعيّت دارد . سخن ما اشاره‌اى است ، و براى هر كس كه فهميد ، سخن و مطلبى است . والسّلام . » « 2 » در اين سخن تصريح شده است كه حديث منزلت مانند حديث نور دليلى است بر تقديم و ترجيح حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام بر ديگر آفريدگان ، و خود برهانى است بر مساوات و اتّحاد ميان او و پيامبر امين صلى الله عليه و آله و سلم . با اين گفته نيز هدف اماميه به انجام مىرسد ، و تأويل‌هاى بىپايه‌ى بعضى از دانشمندان اهل سنّت فرو مىريزد .
هامش
( 1 ) . طبقات الشافعية 1 : 349 - رقم 664 . ( 2 ) . الأسمار - السّمر 77 .