به مفهوم اصطلاح جغرافيائى ، به معناى اعم براى اين سرزمين بهكار مىرفته است .
مثلا اصطلاح فلات ايران يا كوههاى ايران ، به عبارت ديگر اين واژه براى سر - زمين ايران كنونى ، افغانستان و مناطقى از بلوچستان و پاكستان بهطوركلى به كار مىرفته است .
جمعيت مردم ايران ، يعنى شهروندان ايرانى بهطوركلى در پايان 1976 - 6 / 33 ميليون برآورده شده است - كمتر از نيمى از اين جمعيت فارس يا فارسىزبانند - زبان فارسى به عنوان زبان رسمى و دولتى همه شهروندان ايرانى تعيين شده است . بيش از نيمى از ايرانيان با زبانهاى ديگرى غير از فارسى سخن مىگويند ، زبان برخى از اينان با فارسى معمولى فرق دارد ، اينان وابسته به اقليتهاى ملى ، اقوام و عشاير مىباشند ( كردها ، لرها ، بختياريها ، بلوچها ، مازندرانىها ، گيلانىها ) ، بعضى ديگر زبانشان از ريشه فارسى نيست و با زبان ملل ديگر سخن مىگويند ، زبان تركى ، و حتى ارمنى ، عبرى ، آسورى از جملهء زبانهائيست كه اقليتهائى از ايرانيان با آن سخن مىگويند - از ميان اقليتهاى ملى ، مردم آذربايجان ايران به زبان تركى سخن مىگويند ، تركزبانان بزرگترين اقليت را تشكيل ميدهند و از لحاظ شماره ، پس از فارسىزبانان مقام دوم را در ايران دارند .
در ميان عشاير تركزبان ايرانى مىتوان ، تركمنها ، قشقائىها ، شاهسونها ، افشارها و عشاير خمسه در فارس و ديگران را نام برد . قسمت مهمى از عشاير قشقائى ، بختيارى ، لر ، بلوچ ، شاهسون ، خمسه و ديگران تا به امروز با وضع كوچنشينى بسر مىبرند .
بنابر اصولى كه دانش تاريخنگارى شوروى دربارهء پيشرفت جوامع انسانى ارائه داشته ، دورانهاى تاريخ ايران عملا به 4 مرحلهء تقسيم مىشوند : 1 . ايران باستان ، 2 . ايران قرون وسطى ، 3 . ايران عصر جديد ، 4 . ايران زمان معاصر . اين مرحلهبندى بر پايهء نهادها و ميزان پيشرفت نيروهاى توليدى و روابط اين نيروها با يكديگر انجام پذيرفته است . بيگمان تنها راه دستيابى به شناخت پيشرفت تاريخى جوامع انسانى بررسى همين عوامل مىباشد .
در بخش « ايران باستان » نتيجه پژوهشهاى علمى دربارهء آثار بهدست آمده از مناطق مسكونىاى كه انسانها ساكن بودهاند ، نظام اجتماعىاى كه بر جامعههاى آن زمان حكمفرما بوده ، پيدايش روابط طبقاتى و نخستين حكومتهائى كه در اين سرزمين پديد آمدهاند ، بررسى شده است . در مورد شرح اين دورهء تاريخى از منابع تازهترين حفريات باستان - شناسان ، بهرهبردارى گرديده است . قسمت عمدهء اين بخش به نخستين حكومتى كه در جهان پديد آمده يعنى دولت هخامنشى اختصاص داده شده . در زمان دولت هخامنشيان و جانشينان اين دولت پس از استيلاى اسكندر يعنى دولت سلوكيدهاى مقدونيهاى ، دولت
تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 19
مساهمون: ا . آ . گرانتوسكى
ص١٩