تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 167

مساهمون:

ص١٦٧
4 - آنان در هر زمانى معارض دينداران بودند چنانچه در اين زمانه همچنين باشند . شيخ مفيد - قدس سره - در كتاب مقالات گويد : طبع معنائيست درون جسم كه او را آماده پذيرش كند چون ديده كه در آن طبعى است و آن را آماده احساس و ادراك نمايد سپس گفته : آنچه بالطبع در چيزى پديد شود كار سبب ساز آنست در صاحب طبع و در حقيقت خود طبع هيچ كارى ندارد . اين عقيده ابى القاسم كعبى است و آن مخالف مذهب معتزله است در باره طبع و مخالف فيلسوفهاى خدا نشناس در آنچه معتقدند از كارگرى طبع ، سپس گفته : بسيارى از يگانه پرستان معتقدند كه همه اجسام مركبند از چهار طبع كه حرارت و برودت و رطوبت و يبوستند ، و دليل آن آوردند كه هر جسمى بدانها تجزيه شود و بمشاهده بدل شدن آنها به يكديگر چنانچه آب بخار شود و بخار آب و مردار جاندار شود و جاندار مردار ، و خاصيت آتش و آب و هوا و خاك در هر جسمى هست ، و هيچ جسمى از آنها برون نيست و بر خلاف آن تصور ندارد و به چيز ديگرى تجزيه نشود . اين روشن و بىپرده است دليلى براى رد آن در دست ندارم كه مورد اعتماد باشد ، و آن را مخالف هيچ مقامى از يگانه‌پرستى ندانم و نه مخالف عدل و وعيد و نبوات و شرائع تا براى دورش اندازم بلكه مؤيد در دين است و مؤكد دليلهاى خداشناسى و حكمت و يگانگى او ، و از كسانى كه بدان معتقدند از سروران علم كلام نظام است و بلخى و پيروان او . شيخ رضى امين الدين طبرسى - نور اللَّه مرقده - در مجمع البيان در تفسير سوره الفيل پس از ايراد داستان مشهور گفته : در اين داستان حجتى روشن و پشت شكن است براى فلاسفه و ملحدان و منكران معجزهء خارق عادت زيرا هيچ از آنچه خدا در باره اصحاب فيل ياد كرده نميتوان وابسته بطبيعت و ماده دانست چنانچه صيحه آسماني و باد عاد و خسف قارون و جز آن را كه خدا بدانها امم گذشته را نابود ساخته
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 167 | العلامة المجلسي / محمد باقر كمره‌اى