باب اراده
قال الله تعالى :
قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلى شاكِلَتِهِ .
« 1 » خداى متعال مىفرمايد : بگو هر كس بر اساس خلقوخوى خود عمل مىكند .
« شاكله » همان فطرتى است كه انسانها براسا آن آفريده شدهاند . مقصود آيه آن است كه هركس براساس خلق فطرى و جبلى خود كه بر آن آفريده شده عمل مىكند .
تعريف اراده
الارادة من قوانين هذا العلم و جوامع أبنيته . و هى الاجابة لدواعى الحقيقة طوعا . اراده از قوانين معرفت فطرى و از بناهاى مهم آن به شمار مىرود و آن اينكه عبد سالك دواعى و فراخوانهاى به سوى حقيقت فطرى را از روى رغبت و علاقه پاسخ مىدهد .
و هى على ثلاث درجات :
اراده داراى سه درجه است :
الدرجة الاولى : ذهاب عن العادات بصحبة العلم ، و التعلّق بأنفاس السالكين مع صدق القصد ، و خلع كلّ شاغل من الاخوان و مشتّت من الأوطان .
درجه اول اراده با شرايط زير تحقيق مىپذيرد :
الف ) ترك عادتها و آداب و رسوم در سايهء ملازمت با احكام شريعت .
ب ) همنشينى خالصانه با رهروان طريق حق و طلب استمداد از باطن ايشان .
ج ) دورى از برادران دينى كه او را به امور دنيوى مشغول مىسازند .
د ) دورى از مكانها و اجتماعاتى كه خاطر او را پراكنده و پريشان مىسازند . « 2 »
الدرجة الثانية : يقطع بصحبة الحال ، و ترويح الأنس و السير بين القبض و البسط . درجهء
Footnote
( 1 ) . اسراء / 84 .
( 2 ) . سالك الى ا لله بايد خود را در عالم و فضاى وحدت قرار دهد و بالعكس از هرچه كه او در عالم و فضاى كثرت قرار مىدهد بهپرهيزد .